Սիրիայի իշխանությունները և քրդերը համաձայնության են եկել. ինչի մասին է զգուշացնում հայկական կուսակցությունը

Ուրբաթ՝ հունվարի 30-ին, քրդերի գլխավորած «Սիրիայի դեմոկրատական ​​ուժերը» (SDF) հայտարարեցին, որ համապարփակ համաձայնության են եկել Սիրիայի կառավարության հետ հրադադարի և ռազմական ու վարչական մարմինների աստիճանական ինտեգրման վերաբերյալ: Սիրիայի կառավարությունը նույն օրը հաստատեց համաձայնագիրը: Այս հայտարարությունը հաջորդեց վերջին բախումներին, որոնց ընթացքում կառավարական ուժերը գրավեցին Սիրիայի հյուսիս-արևելքում SDF-ի կողմից տասնամյակներով վերահսկվող տարածքների մեծ մասը:

Համաձայն պայմանագրի՝ SDF-ն դուրս կգա շփման գծից, իսկ Սիրիայի Ներքին գործերի նախարարության վերահսկողության տակ գտնվող անվտանգության ուժերը կմտնեն Հասակե և Ղամիշլի քաղաքներ: Այնուհետև պետք է սկսվի քրդական և կառավարական ուժերի ինտեգրման գործընթացը: Ակնկալվում է, որ սա կներառի հյուսիս-արևելքում SDF-ի երեք բրիգադներից բաղկացած նոր ռազմական կազմավորման ստեղծում, ինչպես նաև Հալեպի նահանգում SDF-ի մեկ այլ բրիգադ, որը կինտեգրվի կառավարական բրիգադին:

Թուրքիայում ԱՄՆ դեսպան և Սիրիայի հարցերով հատուկ դեսպան Թոմաս Բարաքը երկրի իշխանությունների և քրդերի միջև համաձայնագիրը անվանեց «հիմնարար և պատմական հանգրվան Սիրիայի ազգային հաշտեցման, միասնության և կայուն կայունության ճանապարհին»:

Փաստաթուղթը նաև նախատեսում է «քուրդ ժողովրդի քաղաքացիական և կրթական իրավունքներ և երաշխավորում է տեղահանված անձանց վերադարձը իրենց բնակավայրեր»։

Բացի այդ՝ Դամասկոսը կստանա բանտեր, նավթի և գազի հանքավայրեր երկրի հյուսիսարևելյան շրջանում։ Սիրիական ուժերը նախկինում վերահսկողություն էին հաստատել երկրի ամենամեծ նավթահանքի՝ Օմարի վրա և գրավել Եփրատ գետի վրա գտնվող ռազմավարական նշանակություն ունեցող Տաբկա ամբարտակը։

2025 թվականի հոկտեմբերին Սիրիան անցկացրեց Բաշար ալ-Ասադի տապալումից հետո իր առաջին խորհրդարանական ընտրությունները։ «Անվտանգության հետ կապված մտահոգությունների պատճառով» ընտրությունները չանցկացվեցին երկրի 14 նահանգներից երեքում, այդ թվում քրդական։

2026 թվականի հունվարի սկզբին սիրիական ուժերը՝ Թուրքիայի և ջիհադիստական խմբավորումների աջակցությամբ, պաշարեցին Հյուսիսային Սիրիայի քրդական թաղամասերը՝ կտրելով սննդի, ջրի և դեղորայքի մատակարարումները, ինչպես նաև իրականացնելով խաղաղ բնակչության և տեղական ինքնապաշտպանական ուժերի նկատմամբ մահապատիժներ։ Պաշարումն ավարտվեց Շեյխ Մաքսուդ և Աշրաֆիե քաղաքային թաղամասերից ավելի քան 250000 քրդերի էթնիկ զտմամբ, որոնք ստիպված էին փախչել ծանր հրետակոծությունների և անօդաչու թռչող սարքերի հարձակումների պայմաններում։ Այս մասին հայտարարություն է տարածել Հայ դատի Ավստրալիայի հանձնախումբը։

Հայտարարությունում, մասնավորապես, ասվում է. «Այսօր Քոբանին, այն քաղաքը, որը 2014 թվականին դարձավ «Իսլամական պետության» դեմ դիմադրության խորհրդանիշ, կանգնած է նոր պաշարման առաջ։ Սիրիական ուժերը՝ Թուրքիայի կառավարության աջակցությամբ, Հյուսիսային սահմանին տեղակայել են աճող թվով տանկեր և ծանր հրետանի՝ ցամաքային ներխուժման սպառնալով, որը կհանգեցնի քրդական բնակչության պատմական հայրենիքի էթնիկ զտմանը։

Հայ դատի Ավստրալիայի հանձնախումբը վերահաստատում է իր անսասան աջակցությունը բոլոր ժողովուրդների ինքնորոշման և ինքնիշխանության իրավունքին, այդ թվում՝ քրդական ժողովրդի։

Ավստրալահայ համայնքը համերաշխ է «Ավստրալիայի ժողովրդավարական քրդական կազմակերպությունների Ֆեդերացիայի հետ և Ավստրալիայի կառավարությանը կոչ է անում դատապարտել քրդերի դեմ ուղղված բոլոր ռազմական գործողությունները, պահանջել թուրքական ուժերի և նրանց հովանավորյալների անհապաղ դուրսբերումը Սիրիայի սահմանից և մարդասիրական օգնություն տրամադրել հակամարտության հետևանքով տեղահանվածներին։