Ռուսաստանը հիշել է Թուրքմենչայի պայմանագիրը. ո՞ւմ է պատկանում Սյունիքը
- 13:52 02.04.2026
ՏԱՍՍ-ին տված հարցազրույցում Ռուսաստանի փոխվարչապետ Ալեքսեյ Օվերչուկը մեկնաբանել է «Թրամփի ճանապարհը» և հիշել ռուս-պարսկական պատերազմները։
«Խնդիրն այն է, որ այս ստորագրությունները (Վաշինգտոնում) ավելի խորը գործընթացներ են առաջացրել։ Դրանք խաթարել են տարածաշրջանային հավասարակշռությունը, որը գոյություն ուներ 1828 թվականից, երբ ստորագրվեց Թուրքմենչայի պայմանագիրը», – ասել է նա։
Օվերչուկը հիշեցրել է, որ այդ ժամանակ Էրիվանի և Նախիջևանի խանությունների հողերը փոխանցվել են Ռուսական կայսրությանը, և սահմանը հաստատվել է Արաքս գետի երկայնքով։ Այդ ժամանակվանից ի վեր սա ընդհանուր առմամբ խաղաղ սահման է, որը երաշխավորված է երկու մեծ հարևանների միջև կնքված համաձայնագրերով, հավելել է նա։
Փոխվարչապետը ընդգծել է, որ Ռուսաստանի մասնակցությունը փոխվարչապետերի եռակողմ աշխատանքային խմբում հնարավորություն է տվել հավասարակշռել բոլոր ներկա երկրների շահերը՝ հաշվի առնելով Հայաստանի ինքնիշխանությունը, իրավասությունը, տարածքային ամբողջականությունը և տնտեսական շահերը։ «Ադրբեջանը կառուցողականորեն էր տրամադրված, և Իրանի Իսլամական Հանրապետությունը, որն արդեն բանակցություններ էր վարում ԵԱՏՄ-ի հետ փոխադարձ շուկաների բացման վերաբերյալ, չէր զգում սպառնալիքներ, որոնք առաջացան Արաքսի հյուսիսային ափ ամերիկյան կողմին հրավիրելը», – նշեց նա։
«Այժմ Հայաստանը հայտարարել է, որ այս նախագիծը կիրականացվի առանց Ռուսաստանի։ Թուրքիան արդեն սկսել է միջոցներ ծախսել դեպի Նախիջևան երկաթուղու կառուցման վրա, և Մեղրիի հատվածի վերականգնման հեռանկարները այդքան էլ դարձել չեն։ Այս ամենը ճնշում է գործադրում Հայաստանի վրա», – նշել է Օվերչուկը։ «Ռուսաստանին ապաշրջափակման բանակցություններում ներգրավելու դժկամությունը մեծ սխալ էր»։
Օվերչուկը չի հիշատակել 1921 թվականի ռուս-թուրքական Կարսի պայմանագիրը, քանի որ Փաշինյանի կրծքին խփած Հայաստանի քարտեզը ցույց է տալիս Հայաստանի համաձայնությունը «փակել» Կարսի պայմանագիրը՝ առանց Հայաստանին վերադարձնելու պայմանագրով նրանից խլված հողերը։ Սա վերաբերում է Նախիջևանին, Կարսին, Արդահանին և Արարատ լեռանը։