Ֆրանսիան առաջարկում է դառնալ Հայաստանի «հովանավորը». արդյո՞ք Երևանը շանս ունի

Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնի արտակարգ ակտիվությունը, նրա բացահայտ առաջարկները՝ դառնալ Հայաստանի հովանավորը, պատահական չէ։ Ֆրանսիան փորձում է նոր աշխարհակարգի կառուցման ընթացքում “վերցնել” Հայաստանը և հենարան ստեղծել իր աշխարհաքաղաքական ազդեցության համար։ Չնայած բազմաթիվ վերապահումներին, Ֆրանսիայի հետ իրական դաշինքը կարող է լինել Հայաստանի միակ շանսը՝ որպես ազգային պետություն գոյատևելու համար։

Մակրոնը Երևանում հայտարարեց, որ 2022 թվականի հոկտեմբերին Պրահայում խորհրդային սահմանները ճանաչելու որոշումը կայացվել է Հայաստանի համար դժվարին պայմաններում։ Սա կարող է նշանակել, որ Ֆրանսիան աջակցել է Ղարաբաղը զոհաբերելու որոշմանը՝ Հայաստանը փրկելու համար։

Այս պնդման վավերականությունը խիստ վիճելի է, բայց կասկած չկա, որ 2022 թվականի աշնանը Հայաստանն իսկապես աղետի եզրին էր։ 2022 թվականի սեպտեմբերին Ջերմուկի վրա հարձակումից և հայկական տարածքների օկուպացիայից հետո վերլուծաբանները սկսեցին ենթադրություններ անել Ռուսաստանի և Թուրքիայի՝ Սիսիանով Ջերմուկից Նախիջևան ճանապարհ ճեղքելու մտադրության մասին։ Սա կնշանակեր կտրել Սյունիքը, Վայոց ձորը և դեռևս հայկական Արցախը Հայաստանից։ Հենց այդ ժամանակ Պրահայում ստորագրվեց հռչակագիր, որով Հայաստանի և Ադրբեջանի կողմից ճանաչվեցին խորհրդային սահմանները։

Մակրոնն ասում է, որ այդ օրերին Հայաստանի կողքին կանգնած էր Ֆրանսիան, այլ ոչ թե Ռուսաստանը, և Ֆրանսիան կատարեց իր պարտքը։ Պատմությունը կդատի այս որոշման արդարացիությունը, բայց Ֆրանսիան պաշտպանեց ոչ թե Հայաստանը, այլ եվրոպական աշխարհակարգը, որը խախտվել էր Ռուսաստանի կողմից Ուկրաինայի մի մասը զավթելուց հետո։ 1945 թվականին հաստատված սահմանները սրբազան են այսօրվա Եվրոպայի համար, և Արցախը հայտնվեց Եվրոպայի զոհասեղանին։ Հիմա ամբողջ Հայաստանն է զոհասեղանի վրա, և Ֆրանսիան ցույց է տալիս իր աջակցությունը։

Մակրոնը հիշեցրեց, որ Հայաստանը պատմության ընթացքում բազմիցս պայքարել է իր ինքնիշխանությունն ու տարածքային ամբողջականությունը պաշտպանելու համար, և որ այս պայքարը արդարացի էր։

«Մենք պետք է կանգնեինք այս արդար պայքարի կողքին, որպեսզի միջազգային իրավունքը հարգվի», – ասաց Մակրոնը՝ նշելով, որ Ֆրանսիան այս դիրքորոշումն ընդունեց անկախ քաղաքական կամ տնտեսական նկատառումներից։

«Մենք ուզում ենք պատմությունը կառուցել ձեզ հետ միասին», – ընդգծեց Ֆրանսիայի նախագահը։

«Հայկական տարածքում դեռևս կան 4000 ռուս զինվորներ և ավելի քան 1000 սահմանապահներ։ Հետևաբար, Եվրոպան պետք է օգնի այս երկրին ավելի անկախ կերպով պաշտպանել իր սահմանները», – հայտարարեց Ֆրանսիայի նախագահը։ Նա նաև հավելեց, որ «այսօրվա աշխարհում ավելի լավ է չափազանց շատ հույս չդնել Ռուսաստանի վրա»։

Երևանի գագաթնաժողովում եվրոպացի առաջնորդները բացահայտ խոսեցին նաև Միացյալ Նահանգների վրա հույս չդնելու մասին, հատկապես այն պատճառով, որ «Թրամփի ճանապարհը» քիչ հավանական է, որ բացվի իրանա-ամերիկյան դիմակայության ֆոնին։ Իսկ ԵՄ-ն կարող է օգնել։

Ինչ է Ֆրանսիայի նախագահը առաջարկում Հայաստանին, կարող է պարզ դառնալ այսօր՝ Մակրոնի պետական ​​այցի ժամանակ։ Արդյո՞ք կստեղծվի ռազմավարական դաշինք Հայաստանի և Ֆրանսիայի միջև, և արդյո՞ք Ֆրանսիան Հայաստանին կտրամադրի միջուկային և հրթիռային զսպման տարրեր, որոնք, ի դեպ, աշխարհում ամենալավն են համարվում։

Մակրոնն արդեն նախապես Պատվո լեգեոնի շքանշաններ է շնորհել գրեթե ամբողջ հայկական ղեկավարությանը։