ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի վարչակազմը մտադիր է պահանջել երկրներից վճարել 1 միլիարդ դոլար վճար իր կողմից ստեղծվող «Խաղաղության խորհրդում» տեղի համար, հաղորդել է Bloomberg-ը շաբաթ օրը՝ հունվարի 18-ին՝ հղում անելով նախագծի կանոնադրությանը։

Սպիտակ տունը հերքել է այս տեղեկատվությունը, այն անվանելով «մոլորեցնող»։ X սոցիալական մեդիա հարթակում հրապարակված հայտարարության մեջ ընդգծվել է, որ «Խաղաղության խորհրդում» անդամակցության համար նվազագույն վճար չկա։ Նշվում է, որ ծրագիրը գործընկեր պետություններին պարզապես մշտական ​​անդամակցություն է առաջարկում՝ պայմանով, որ նրանք պարտավորվեն խաղաղության, անվտանգության և բարգավաճման հարցում։

Bloomberg-ի տվյալներով՝ Թրամփը, ենթադրաբար, կդառնա նոր միջազգային մարմնի առաջին նախագահը։ «Խաղաղության խորհրդում» անդամակցությունը առաջարկվում է սահմանափակել երեք տարով, սակայն նախագահը կկարողանա երկարաձգել այս մանդատը։ Reuters-ը հայտնել է, որ չի կարողացել անկախ կերպով հաստատել Bloomberg-ի հաղորդագրության մեջ նշված տեղեկատվությունը։

Հունվարի 15-ին Թրամփը հայտարարել է «Խաղաղության խորհրդի» ստեղծման մասին, որը կհսկի Գազայի հատվածի վերակառուցումը։ Այս կառույցի ստեղծումը Թրամփի՝ Գազայի հատվածի համար խաղաղության ծրագրի մի մասն է՝ միջազգային ուժերի տեղակայման հետ մեկտեղ։ Նա նաև հայտարարել է, որ նմանատիպ խորհուրդ կարող է ստեղծվել Ուկրաինայի և այլ հակամարտությունների համար։

Ըստ լրատվամիջոցների հաղորդագրությունների՝ Թրամփը Խորհուրդ է հրավիրել Թուրքիայի և Եգիպտոսի նախագահներ Էրդողանին և Աս-Սիսիին։

5000 եւ ավելի կիլոմետր շառավղով բնակվող ժողովուրդները դեռ կիմանան, թե ինչ դեր է ունեցել այս լեռն իրենց ճակատագրում

Հունվարի 14-ին Վաշինգտոնում ընդունված՝ «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման» (TRIPP) ծրագրի համար Հայաստան-ԱՄՆ կենսագործման շրջանակի վերաբերյալ համատեղ հայտարարությունը հիշեցնում է լայն սպառման ապրանքների առքուվաճառքով զբաղվող կրպակավարների բանավոր բազար, որի կողմերը փորձում են իրար սիրաշահելով թաքցնել իրական մտադրությունները: Ընդ որում, անհատ ձեռներեցների մոտ դա հաստատ ավելի պատկառելի տեսք կունենար, քան ստացվել է ՀՀ-ԱՄՆ այս հայտարարության մեջ։

Արժե ուշադրություն դարձնել մի քանի հանգամանքի վրա։ Նախ, հայտարարության մեջ պարբերաբար շեշտվում է «Ադրբեջանի հիմնական մաս․․․ իր Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետություն» արտահայտությունը։ Հայ-ամերիկյան հայտարարությունը ստորագրած ՀՀ եւ ԱՄՆ արտգործնախարարները կարո՞ղ են ցույց տալ մի փաստաթուղթ, ըստ որի Նախիջեւանի ԻՀ այսպես կոչված ադրբեջանի մասն է։ Փոխարենը, կա միջազգային փաստաթուղթ, որում գրված է, որ Նախիջեւանը հայկական ինքնավարություն է՝ ժամանակավորապես Բաքվի խնամակալության (պրոտեկտորատ) ներքո։ Գուցե կան գաղտնի արձանագրություննե՞ր․ այդ դեպքում թող հրապարակեն դրանք։ Միեւնույն ժամանակ, ՀՀ դրածո իշխանության հայտարարություններին հղում անելն ԱՄՆ-ին զավեշտալի դրության մեջ կդներ։

Հիշեցնենք, որ Նախիջեւանը Բաքվի խնամակալության ներքո է հայտնվել Հայաստանի Հանրապետության ռուս-թուրքական օկուպացիայի եւ ՀՀ տարածքների գերակշիռ մասը Մոսկվայի կողմից թուրքերին նվիրաբերելու արդյունքում, Կարսի պայմանագրով։ ԱՄՆ-ն փորձում է լեգիտիմացնե՞լ ցեղասպանության ռուս-թուրքական այս ակտը։

Հայ-ամերիկյան հայտարարության մեջ արժե ուշադրություն դարձնել մեկ այլ հանգամանքի վրա․ այսպես կոչված «Թրամփի ճանապարհի» անհրաժեշտությունը հիմնավորվում է «խաղաղության հետագա ինստիտուցիոնալիզացիայի» անհրաժեշտությամբ։ 2020-ի նոյեմբերի 9-ի «եռակողմ հայտարարության» հեղինակն ու ստորագրողները նույնպես Արցախի ցեղասպանությունն ու ՀՀ տարածքի օկուպացիան «հիմնավորում» էին խաղաղության ինստիտուցիոնալացման ու հաղորդակցությունների բացման անհրաժեշտությամբ։ Նշենք, որ ԱՄՆ նախ Երեւանում իր դեսպանուհու բերանով, ապա 2023-ի սեպտեմբերի 17-ի Ստամբուլի գաղտնաժողովում եւ սեպտեմբերի 21-ի ՄԱԿ Անվտանգության խորհրդի նիստում իր բարձր հովանին հայտնեց Արցախի ցեղասպանության ռուս-թուրքական գործողությանը։

Հիմա ԱՄՆ Հայաստանի հետ ստորագրում է իր եռակողմ հայտարարությունը։ Այո, եռակողմ․ հայտարարության մեջ պարզ նշված է, որ ԱՄՆ կարող է ՀՀ հարավով անցնելիք հաղորդակցությունների իր բաժնեմասը փոխանցել երրորդ կողմի։ Երրորդի էլ, չորրորդի էլ։ Սա փաստացի ՀՀ տարածքի օկուպացիայի «ինստիտուցիոնալիզացիայի» մասին է, եւ դա երեւում է թեկուզ նրանից, որ հայտարարության մեջ տեղի-անտեղի, ամեն պարբերության մեջ նշվում է «ՀՀ տարածքային ամբողջականության եւ ինքնիշխանության» մասին։ Ի՞նչ կարիք կա, եթե խոսքը պարզապես հաղորդակցությունների ստեղծման մասին է։ Առավել եւս, որ ինչպես երեւում է նույն այդ հայտարարության բովանդակությունից, ԱՄՆ առանձնապես տնտեսական շահ չունի այս նախագծից։ Խնդիրը գուցե ա՞յն է, ՀՀ տարածքի ռուս-թուրքական օկուպացիան ավելի քաղաքակիրթ փաթեթավորում ապահովելու կարիք է առաջացել։

Ռուսաստանի եւ Եվրամիության արձագանքները հայ-ամերիկյան հայտարարությանը քաղաքական երեսպաշտության գագաթնակետն են։ Արցախի ցեղասպանության կազմակերպիչը եւ օպերատիվ իրագործողը՝ Ռուսաստանը հիշեցնում է իր ինչ որ իրավունքների մասին, իսկ Մինսկի խմբի լուծարման ամոթալի ակտի կողմ Եվրամիությունը իր բաժինն է պահանջում։ Թուրքերի մասին չարժե էլ խոսել՝ նրանք հետեւում են, թե ինչ փաթեթավորմամբ է իրենց տրվելու ՀՀ տարածքը։

Սա հիշեցնում է դասական դիակապտություն ՀՀ տարածքի հանդեպ։ Հայաստանի հարցում ԱՄՆ-Ռուսաստան-Եվրամիություն կոնսենսուսը հաստատված է, իսկ նրանց «հակասությունները» պայմանավորված են նրանով, թե ով ինչ կպլոկի ՀՀ տարածքի օկուպացիայից։ Հակառակ պարագային, հարաբերությունները պարզելու հզոր միջոց կլիներ ՀՀ իրավունքների խնդրի, ներառյալ Արցախի ու Նախիջեւանի խնդիրները բարձրաձայնումը եւ դրանք բանակցությունների անկյունաքար դարձնելը։ Օրինակ, նույն Եվրոպան, որը տրտնջում է, որ ԱՄՆ Ռուսաստանի միջոցով հարվածներ է հասցնում իրեն, միայն Արցախի խնդիրն ակտուալ օրակարգ վերադարձնելով կարող էր փաստի առջեւ կանգնեցնել ԱՄՆ-ին ու Ռուսաստանին։ Նույնը կարող էր անել ԱՄՆ-ը։

Պետք է նշել, որ միակողմանի իրավիճակներ չեն լինում, եթե առկա են քաղաքական միտք ու կամք՝ նկատելու եւ իրագործելու իրավիճակից բխող հնարավորությունները։ Միեւնույն ժամանակ, ՀՀ ակտուալ քաղաքական ու մեդիա դաշտը զավթած միջոցներն ամեն ինչ անում են այդ հնարավորությունները վերացնելու ուղղությամբ։

ԱՄՆ հերթական անգամ փորձում է փրկել Ռուսաստանին ու Թուրքիային։ Միաժամանակ, ԱՄՆ պատրաստում է իր աստիճանական նահանջը տարածաշրջաններից եւ համաշխարհային առաջատարի դերի դադարեցումը։ Սա առանձին դիտարկման նյութ է։

Արամ Եգանյան

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարեց ԱՄՆ ապրանքներ արտահանող մի քանի երկրների համար մաքսատուրքերի նոր փուլի մասին, որը ուժի մեջ կմտնի փետրվարի 1-ից։

Թրամփը հայտարարել է, որ այս մաքսատուրքերը ուժի մեջ կմնան մինչև «Միացյալ Նահանգների կողմից Գրենլանդիայի լիարժեք և ամբողջական ձեռքբերման համաձայնագրի կնքումը»։

Իր TruthSocial սոցիալական ցանցի էջում ԱՄՆ նախագահը գրել է, որ փետրվարի 1-ից սկսած Դանիայի, Նորվեգիայի, Շվեդիայի, Ֆրանսիայի, Գերմանիայի, Մեծ Բրիտանիայի, Նիդեռլանդների և Ֆինլանդիայի նման երկրներից կգանձվի 10% մաքսատուրք «ԱՄՆ առաքվող բոլոր ապրանքների» համար։

ԱՄՆ նախագահը հավելել է, որ հունիսի 1-ից մաքսատուրքը կբարձրացվի մինչև 25%։

«Չինաստանը և Ռուսաստանը ցանկանում են տիրանակ Գրենլանդիային, և Դանիան ոչինչ չի կարող անել դրա հետ կապված։ Նրանք ներկայումս ունեն երկու շան սահնակ՝ իրենց պաշտպանելու համար, որոնցից մեկը նոր է։ Միայն Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները՝ նախագահ Դոնալդ Թրամփի գլխավորությամբ, կարող է խաղալ այս դերը հաջողությամբ։ Ոչ ոք չի դիպչի այս սրբազան հողակտորին, հատկապես, երբ վտանգված է Միացյալ Նահանգների և աշխարհի ազգային անվտանգությունը», – շարունակել է Թրամփը։

ԱՄՆ նախագահի խոսքով՝ Դանիան, Նորվեգիան, Շվեդիան, Ֆրանսիան, Գերմանիան, Միացյալ Թագավորությունը, Նիդեռլանդները և Ֆինլանդիան «անհայտ նպատակներով են եկել Գրենլանդիա» և խաղում են «շատ վտանգավոր խաղ»։

«Պետք է ձեռնարկվեն խիստ միջոցներ՝ այս պոտենցիալ վտանգավոր իրավիճակը արագ և անվիճելիորեն լուծելու համար», – հավելել է Թրամփը։

Գրենլանդիայում դանիական բանակը կենտրոնացած է Ռուսաստանի հնարավոր ակտիվությանը հակազդելու, այլ ոչ թե Միացյալ Նահանգների կողմից ռազմական սպառնալիքներից պաշտպանվելու վրա, Reuters-ին տված հարցազրույցում հայտարարել է Գրենլանդիայում Դանիայի Արկտիկական հրամանատարության ղեկավար, գեներալ-մայոր Սյորեն Անդերսենը։

Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեսպանատան դիմաց ընթացող հավաքի անվտանգությունը ՆԳՆ ոստիկանության կողմից պատշաճ ապահովվում է։

ՆԳՆ մամուլի խոսնակ Նարեկ Սարգսյանը հայտնել է, որ երթն արտոնված չէ, այդ իսկ պատճառով արգելվել է երթի իրականացումը. «Ինչպես նաև հավաքի ընթացքում 7 անձ «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» օրենսգրքի 182-րդ հոդվածով (Ոստիկանության ծառայողի օրինական պահանջը չկատարելը) նախատեսված արարք կատարելու համար ենթարկվել են վարչական ձերբակալման։

ՆԳՆ ոստիկանությունը շարունակելու է իրականացնել օրենքով իրեն վերապահված լիազորությունները՝ ապահովելով հասարակական կարգը»։

Հիշեցնենք, որ Հայաստանում Իրանի դեսպանը վերջերս մեղադրեց Երևանին «հակաիրանական գործունեության կենտրոն» դառնալու մեջ՝ հղում անելով Երևանում Իրանի կառավարության դեմ ուղղված կարգախոսներով հանրահավաքներին։ Հայաստանի կառավարությունը հայտարարեց, որ չարամիտ մտադրություն չկա, բայց չի կարող արգելել հանրահավաքները։ Այժմ, երբ իրանական ռեժիմը, հակառակ սպասումների, չի տապալվել, Հայաստանի կառավարությունը որոշել է բարեկամական վերաբերմունք ցուցաբերել Իրանի նկատմամբ։

DW

Ֆրանսիայի խորհրդարան է ներկայացվել ՆԱՏՕ-ից Ֆրանսիայի դուրս գալու կոչ անող բանաձևի նախագիծ: Նախաձեռնությունը պատկանում է Ազգային ժողովի փոխնախագահ և ձախակողմյան «La France Insoumise» (LFI) կուսակցության պատգամավոր Կլեմանս Գիոթին: Գերմանական «Berliner Zeitung» թերթին տված հարցազրույցում Գիոթն ինքը հիմնավորել է իր առաջարկը՝ հղում անելով ԱՄՆ-ի և նրա նոր արտաքին քաղաքականության կուրսի հետ անհամաձայնություններին:

Գիոթն ասել է, որ Ֆրանսիայի խորհրդարանում ՆԱՏՕ-ից հնարավոր դուրս գալու քննարկումը ԱՄՆ-ի կողմից «անողոք իմպերիալիզմի» վերադառնալու որոշման արդյունք է: Նա, այլ օրինակների շարքում, նշել է ԱՄՆ-ի գործողությունները Վենեսուելայի նախագահի դեմ, ինքնիշխան պետությունների դեմ սպառնալիքները և ՆԱՏՕ-ին ուղված պահանջները՝ պաշտպանության վրա ծախսել ՀՆԱ-ի առնվազն 5%-ը, ծախսեր, որոնք, նրա կարծիքով, հիմնականում օգուտ են բերում ամերիկյան պաշտպանական արդյունաբերությանը:

Այս գործոնները, ըստ Գիոթեի, ցույց են տալիս, որ ԱՄՆ-ն «հրաժարվում է միջազգային իրավունքից և կոլեկտիվ անվտանգության մեխանիզմներից» և փաստացի վասալական կարգավիճակ է շնորհում Եվրամիությանը:

Գիոթը կարծում է, որ Ֆրանսիայի ՆԱՏՕ-ում շարունակական անդամակցությունը ներկայիս պայմաններում «անցանկալի և անընդունելի» է և կարող է երկիրը ենթարկել ռիսկերի, որոնք հակասում են նրա շահերին և միջազգային պարտավորություններին: Քաղաքական գործչի խոսքով՝ դաշինքից դուրս գալը թույլ կտա Փարիզին վերականգնել իր ռազմական և դիվանագիտական ​​անկախությունը՝ պահպանելով ինքնապաշտպանության իր կարողությունը:

Գիոտը շեշտել է, որ դա չի հանգեցնի մեկուսացման, այլ փոխարենը Ֆրանսիային հնարավորություն կտա ամրապնդել իր ազդեցությունը, այդ թվում՝ շրջակա միջավայրի և զինաթափման հարցերի շուրջ աշխատանքի միջոցով։

Գիոթի առաջարկած ուղին ամբողջովին անիրատեսական չի թվում. ձախակողմյան դաշինքը, որի մաս է կազմում LFI-ն, ներկայումս Ազգային ժողովի ամենաուժեղ խմբակցություններից մեկն է: Միևնույն ժամանակ, ՆԱՏՕ-ի հասցեին քննադատություններ են հնչել նաև այլ քաղաքական ուժերի կողմից, այդ թվում՝ Մարին Լե Պենի աջակողմյան «Ազգային միավորում» կուսակցությունից: Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը նախկինում նույնպես կասկածներ է հայտնել դաշինքի ներկայիս դերի վերաբերյալ և ընդգծել է Եվրոպայի ռազմավարական ինքնավարության անհրաժեշտությունը: