
Նոյեմբերի 3-ին Նիկոլ Փաշինյանը Բրյուսելում հանդիպեց Եվրախորհրդարանի նախագահ Ռոբերտա Մեցոլայի հետ։ Փաշինյանը Եվրախորհրդարանի նախագահին նվիրեց Եվրախորհրդարանի դիմաց տեղադրված հայոց այբուբենի՝ «Արմատագիր – երկխոսության ուժը» հուշարձանի մակետը։
Հայոց այբուբենի հուշարձանը պաշտոնապես բացվեց 2026 թվականի մարտի 11-ին՝ Ստրասբուրգում, Եվրախորհրդարանի շենքին հարակից տարածքում։ Եվ, ըստ երևույթին, հայոց լեզուն դառնում է միակ ազգային ատրիբուտը Հայաստանում։
Կառավարությունը փորձում է ազգային պետությունից անցում կատարել պետության՝ առանց հստակ գաղափարախոսության, որը հիմնված է բարգավաճման ձգտման վրա և պատվիրված է «սնուցող մայրերի» կողմից։
Կառավարության վերջին ծրագրում «ազգային» բառը հանվել է, որտեղ հնարավոր էր։ Այն հիշատակվում է միայն խորհրդարանի անվանման մեջ՝ Ազգային ժողով, Ազգային անվտանգության ծառայության, ազգային փոքրամասնությունների և «ԵԱՏՄ ազգային ստանդարտների» մասին հոդվածներում, ինչպես նաև «ազգային մարզադաշտի» մասին հղումներում։
ՀՀ գործող Սահմանադրությունում «ազգային» բառը (ներառյալ Ազգային ժողովը՝ 110 անգամ) հիշատակվում է մոտավորապես 130 անգամ։
Նախաբանում հիշատակվում են Համազգային նպատակները, ինչպես նաև Ազգային արժեքները, մշակույթը և ինքնությունը (օրինակ՝ Հայ Առաքելական եկեղեցու դերի և քաղաքացիների մեջ արժեքներ սերմանելու մասին հոդվածներում)։ Հայտնի չէ, թե դրանք կներառվե՞ն Սահմանադրության նոր տեքստում։
Գործող կառավարությունն արդեն փոխել է մշակութային և կրթական պետական որոշ հաստատությունների անվանումների տերմինաբանությունը՝ «ազգային» բառը փոխարինելով «պետականով»։ Այս քաղաքականությունն արդեն անվանվել է դենացիֆիկացիա։ «Ազգային-ազատագրական պայքար», ինչպես նաև ազգային սփյուռք, ազգային պատմություն, ազգային եկեղեցի և այլն հասկացությունները և վերացվում են։
Երեկ խորհրդարանի խոսնակ Ռուբեն Ռուբինյանը, խոսելով նոր Սահմանադրության «առավելությունների» մասին, հայտարարել է, որ այն ամրագրում է հայոց լեզվի պետական կարգավիճակը (ի դեպ, դա հիմա էլ այդպես է)։ Նա նշեց, որ Սահմանադրության ընդունումից հետո ոչ ոք չի կարողանա փոխել հայոց լեզվի եզակի կարգավիճակը, կարծես թե ինքը տեղյակ լիներ ինչ-որ մեկի դա անելու մտադրությունների մասին։
Պարզվում է, լեզուն մնում է միակ ազգային էությունը Հայաստանում և նրա Սահմանադրությունում։