Հայաստանն ուզում է վերադարձնել երկաթուղիները, պայմաններն արդեն քննարկվում են

Նիկոլ Փաշինյանն այսօր առաջին անգամ հայտարարեց, որ Հայաստանը մտադիր է վերականգնել սեփական երկաթուղին օգտագործելու իրավունքը: Որպես առաջին քայլ՝ Փաշինյանը նշեց որոշակի ծառայությունների համար տարեկան 2 միլիարդ դոլարի պահանջ Ռուսաստանին, որին կհաջորդի միջազգային արբիտրաժում դատական ​​​​հայց ներկայացնելը: Ռուսաստանի սկզբնական արձագանքը բավականին զուսպ էր. «Հարավկովկասյան երկաթուղիներ» ընկերության տնօրենը նշեց, որ եթե կոնցեսիոն պայմանագիրը վերանայվի, Հայաստանը ստիպված կլինի փոխհատուցել ռուսական կորպորացիայի ներդրումները։

Նիկոլ Փաշինյանն այսօր խոստովանեց, որ «Հարավկովկասյան երկաթուղու» վերաբերյալ կարող են կայացվել դե յուրե որոշումներ, այդ թվում՝ միջազգային արբիտրաժում վարույթ։

Նա նշեց, որ Պուտինի հետ վերջերս տեղի ունեցած հեռախոսազրույցի ժամանակ չի քննարկել երկաթուղուն վերաբերող հարցեր (որը գտնվում է «Հարավկովկասյան երկաթուղիներ» ընկերության՝ «Ռուսական երկաթուղիներ» ընկերության դուստր ձեռնարկության կոնցեսիոն կառավարման ներքո): Այնուամենայնիվ, նա հավելեց, որ կառավարության դիրքորոշումը մնում է անփոփոխ. «Երկաթուղին Հայաստանի Հանրապետության սեփականությունն է, և պետությունը պետք է այն օգտագործի այնպես, ինչպես նպատակահարմար է համարում»։

Հայաստանի կառավարությունը ակնկալում է, որ Ռուսաստանի հետ Հարավկովկասյան երկաթուղու վերաբերյալ հարցը կլուծվի բարեկամաբար, սակայն «դե յուրե կարող է հարց առաջանալ, և եթե ռուսական կողմը համաձայն չէ, դա կարող է քննարկվել Արբիտրաժային դատարանում», – ասաց Փաշինյանը։

«Օրինակ, կարող են լինել բաներ, որոնք մենք 30 տարի չենք պահանջել, բայց հիմա մենք տարեկան կպահանջենք 2 միլիարդ դոլար», – հայտարարել է Փաշինյանը։

«Ռուսական երկաթուղիներ»-ը իրավունք ունի ակնկալել հայկական երկաթուղիներում իր ներդրումների փոխհատուցում, եթե երկիրը դիտարկի կոնցեսիոն պայմանագրի դադարեցումը կամ պայմանները փոփոխելը։ Այս մասին TASS-ին ասել է ռուսական ընկերության գործադիր տնօրեն Օլեգ Բելոզերովը։

Բելոզերովը նշել է, որ կոնցեսիոն պայմանագրով Հայաստանին տրվել է ժամանակակից երկաթուղի՝ ազատելով հանրապետության բյուջեն դրա վերականգնման և պահպանման ծախսերից։ Ավելին, ամբողջ շահույթը ուղղվել է երկաթուղու զարգացմանը, և բաժնետիրոջը երբեք դիվիդենտներ չեն վճարվել։

«Հարավկովկասյան երկաթուղու (ՀԿԵ) կոնցեսիոն պայմանագրով Ռուսաստանից 2 միլիարդ դոլարի հնարավոր պահանջի մասին Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունը ոչ այլ ինչ է, քան անամոթ և ապակառուցողական քայլ, որը ստվեր է գցում երկկողմ հարաբերությունների վրա և մատնանշում է Հայաստանում ներքին ճգնաժամը», – RIA Novosti-ին ասել է Պետդումայի միջազգային հարաբերությունների հանձնաժողովի («Արդար Ռուսաստան») առաջին փոխնախագահ Ալեքսեյ Չեպան։

Նրա խոսքով՝ նման սպառնալիքները, որոնք քողարկվում են որպես «բարեկամական կարգավորում», Մոսկվայի կողմից չեն կարող ընկալվել որպես որևէ այլ բան, քան ճնշում գործադրելու և համաձայնագրերը վերանայելու փորձ։

2008 թվականի փետրվարին Հայաստանի երկաթուղային ենթակառուցվածքները 30 տարով փոխանցվեցին ՀԿԵ-ի կոնցեսիոն կառավարմանը՝ ևս 10 տարի երկարաձգելու իրավունքով։