Բեգլարյան. Արցախի բնիկ ժողովրդի իրավունքները պետք է լինեն միջազգային օրակարգի մաս

Միջազգային COP 17-ում «Արցախ միություն» կազմակերպությանը տաղավար չտրամադրելուց հետո, կազմակերպության նախագահ, իրավապաշտպան Արտակ Բեգլարյանը հայտարարեց, որ Արցախի բնիկ ժողովրդի իրավունքները պետք է բարձր տեղ զբաղեցնեն միջազգային օրակարգում: Նա նաև նշեց, որ արցախցիների բռնի տեղահանումը, տարածաշրջանի շարունակական օկուպացիան և բնական ու մշակութային ժառանգության ոչնչացումը պահանջում են միջազգային ուշադրություն։

«Կարևոր է, որ արդարադատության, խաղաղարարության և մշակույթի հարցերը, և ընդհանրապես Արցախին վերաբերող ամեն ինչ, ներկայացված լինեն միջազգային մակարդակով», – հայտարարեց Բեգլարյանը։

Նա ընդգծեց, որ չնայած արցախցիները հայ ժողովրդի և Հայաստանի քաղաքացիներ են, նրանք ունեն եզակի փորձառություններ և մարտահրավերներ, որոնք հնարավոր չէ լիովին հասկանալ առանց Արցախի հայ բնակչության իրավունքների առանձին քննարկման։

«Սա կարևոր է մեր իրավունքների վերականգնման և պաշտպանության, ինչպես նաև ապագայում նմանատիպ լայնածավալ հանցագործությունների և հայ ժողովրդի և ամբողջ մարդկության իրավունքների խախտումների կանխարգելման համար», – նշեց իրավապաշտպանը։

Նրա խոսքով՝ բնիկ ժողովուրդների իրավունքները քննարկելիս, հատկապես Հայաստանի համատեքստում, անհրաժեշտ է նախևառաջ քննարկել Արցախի բնիկ ժողովրդի իրավունքները։

Բեգլարյանը հիշեցրել է 2023 թվականի սեպտեմբերին հայ բնակչության բռնի տեղահանումը և ընդգծել, որ Արցախի ժողովուրդը դեռևս չի կարող վերադառնալ իր նախնիների հայրենիք։

«Կարևոր է նշել, որ հենց այստեղ, մոտակայքում, հայ ժողովուրդը բռնի կերպով վտարվել է իր նախնիների հողից։ Այժմ այս տարածքը մնում է օկուպացիայի տակ, և դրա բնական ու մշակութային ժառանգությունը ենթարկվում է տարբեր հարձակումների», – նշել է նա։

Իրավապաշտպանը նաև քննադատել է Հայաստանի իշխանությունների դիրքորոշումը՝ մեղադրելով արցախցիների իրավունքների նկատմամբ չափազանց անտարբերության և Հայկական Արցախի մշակութային և բնական ժառանգության դեմ հանցագործություններ համարվող գործողությունները օրինականացնելու մեջ։ Բեգլարյանը այս քաղաքականության դրդապատճառները կապել է տարածաշրջանային պայմանների և քաղաքական շահերի հետ։

«Նրանք ունեն տարածաշրջանային նախապայմաններ. սա համաշխարհային օրակարգի մի մասն է։ Նրանք ունեն իրենց սեփական քաղաքական նպատակները և խմբային շահերը։ Ես վաղուց եմ համոզվել և, ցավոք, ժամանակ առ ժամանակ շարունակում եմ համոզվել դրանում»։

Արտաքին տեղահանության պայմաններում արցախցիների յուրահատկությունը պահպանելու հարցի վերաբերյալ Բեգլարյանը նշել է, որ արցախցիներին որպես առանձին համայնք առանձնացնող մշակույթը, ավանդույթները, բարբառը և այլ բնութագրերը պահպանելու կարողությունը մեծապես կախված է նրանից, թե որքան ժամանակ կշարունակվի ներկայիս իրավիճակը։

«Բնականաբար, սա առաջին հերթին կախված է մեզանից, նրանից, թե որքան ուժեղ է մեր կամքը», – ընդգծեց իրավապաշտպանը։