«Պետական հեղաշրջո՞ւմ» Լեհաստանում։ Նախագահի և վարչապետի միջև դիմակայություն
- 09:26 31.10.2026
Լեհաստանի բարձրագույն դատական մարմնի՝ Սահմանադրական դատարանի շուրջ քաղաքական ճգնաժամը սրվել է այն բանից հետո, երբ կառավարությունը փորձել է հեռացնել դատարանի երկու առաջատար դատավորներին և նրանց հետապնդել։
Ռոյթերսը հաղորդում է, որ Սահմանադրական դատարանի ամենահին դատավոր Աննա Կորվին-Պիոտրովսկան կասեցրել է Բոգդան Շվեցկովսկու լիազորությունները և ստանձնել դատարանի ղեկավարությունը։
Մարդիկ սկսել են հավաքվել դատարանի շենքի դիմաց՝ բողոքելով այս որոշման դեմ։ Որոշ ցուցարարներ փորձել են ճեղքել ոստիկանական պատնեշները, հաղորդում է AFP-ն։ Ոստիկանությունը, ըստ տեղեկությունների, ձերբակալել է դատարանի համալիր մուտք գործելու փորձ կատարող երեք անձի։
Վարչապետ Դոնալդ Տուսկի կառավարությունը մի քանի շաբաթ փորձում է ստիպել գեռացնել «Իրավունք և արդարադատություն» կուսակցության նախկին կաբինետի կողմից նշանակված դատավորներին։ Երկրի նախագահ Կարոլ Նավրիցկիին ներկայացնում է հենց «Իրավունք և արդարադատություն» կուսակցությունը։ Խորհրդարանական ընտրություններից մեկ տարի առաջ Լեհաստանի վարչապետի և նախագահի միջև լուրջ պայքար է ընթանում։
Դոնալդ Տուսկը սոցիալական ցանցերում գրել է. «Օրենքի գերակայության վերականգնումը մեր պարտականությունն է: «Օրենք և արդարություն» կուսակցության օրոք տարիներ տևած անօրինականությունից հետո այս գործընթացը դժվար է, երբեմն՝ ցավոտ և պահանջում է վճռական գործողություններ: Այլ ճանապարհ չկա»:
Լեհաստանի նախագահ Կարոլ Նավրոցկին հայտարարել է, որ երեկ երեկոյան Վարշավայում բռնի կերպով գրավվել է Սահմանադրական դատարանը՝ երկրի բարձրագույն դատական մարմիններից մեկը: Նա վերադարձել է Լեհաստան և անձամբ այցելել է Սահմանադրական դատարանի շենք:
«Այս գիշեր Լեհաստանի Հանրապետությունում խախտվել է հասարակական կարգը և բռնի կերպով գրավվել է սահմանադրական պետական մարմին: Ես խորհրդակցել եմ Գերագույն դատարանի առաջին նախագահ, դատավոր Զբիգնև Կապինսկու հետ, ով նույնպես չի համարում Սահմանադրական դատարանում իշխանությունը զավթողների գործողությունները օրինական», – ասել է նա՝ դիմելով ցուցարարներին:
Լեհաստանի Սահմանադրական դատարանը սահմանադրական վերանայման բարձրագույն մարմինն է, որը ստուգում է օրենքների ու այլ կանոնակարգերի համապատասխանությունը Սահմանադրությանը: Լեհաստանում դատավորների երկու խումբ իրենց համարում են Սահմանադրական դատարանի օրինական ներկայացուցիչներ, իսկ նախագահն ու կառավարությունը աջակցում են տարբեր կողմերի: Հետևաբար, այն հարցը, թե ով ունի դատարանը ղեկավարելու և դրա տարածքը վերահսկելու իրավունք, դարձել է քաղաքական վեճի առարկա։