
ՀՅԴ Գերագույն մարմնի ներկայացուցիչ Իշխան Սաղաթելյանը հայտնել է, որ ինքը, Արմեն Ռուստամյանը և Սևան Դանիելյանը աշխատանքային այցով գտնվում են Մոսկվայում: «Մենք արդեն հանդիպել ենք «Եդինայա Ռոսիա» և «Արդար Ռուսաստան» կուսակցությունների ներկայացուցիչների հետ», – ասել է նա։
Միևնույն ժամանակ, «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Նարեկ Կարապետյանը, խոսելով «խաղաղության պայմանագիր» ստորագրելու հնարավորության մասին, նշել է, որ համաձայնագրի տեքստում ամեն ինչ կա, բացի երաշխիքներից: Կարապետյանը նկատի ունի արտաքին երաշխիքները, և դատելով որոշ հայտարարություններից՝ իր կուսակցությունը ԱՄՆ-ի և Ռուսաստանի համատեղ երաշխիքները կհամարի ամենա«հուսալին»։
TRIPP-ը, որի մասին համաձայնագիրը Հայաստանի խորհրդարանը օրերս հեշտությամբ վավերացրեց, կարելի է համարել նման համատեղ երաշխիքների «քվինտեսենցիան»։ TRIPP-ի էությունն այն է, որ 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի «Պուտին-Ալիև-Փաշինյան» հայտարարության մեջ ուրվագծված միջանցքը, որը պետք է գործի Ռուսաստանի ԱԴԾ-ի պաշտպանության ներքո, Թրամփի «երաշխիքները» ստացավ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին։ Կասկած չկա, որ “Թրամփի ճանապարհի” և Իրանի սահմանին կանգնած կլինեն ռուս սահմանապահները։
Դատելով Ուկրաինայի շուրջ Թրամփ-Պուտին ներկայիս երկխոսության տեմպից՝ նրանք կարող են հեշտությամբ համաձայնության գալ Սյունիքում «համատեղ» երաշխիքների շուրջ՝ հետագայում ամերիկյան երաշխիքները Թուրքիային կամ այլ երկրներին պատվիրակելու հեռանկարով։ Սա կարող է ձեռնտու լինել և «Քաղաքացիական պայմանագրին», և հայկական ընդդիմությանը, և Ադրբեջանին։ ԵՄ-ին դա կարող է դուր չգալ, բայց դա նշանակություն չի ունենա։
Հայաստանը կբաժանվի միջանցքներով, և երկրի տարբեր մասերը կարող են հայտնվել տարբեր «երաշխավորների» վերահսկողության տակ։
Եթե Հայաստանը հրաժարվի Ռուսաստանի հետ իր դաշինքից, այն ռիսկի է դիմում կորցնել իր պետականությունը և դառնալ «իդեալական աշխարհաքաղաքական ավար» այն երկրների համար, որոնք վաղուց ձգտում են այն բաժանել ազդեցության ոլորտների։ Ռուսաստանի գլխավոր քարոզիչ Դմիտրի Կիսելևը սա գրել է Max Messenger հավելվածում։
Նա չմանրամասնեց, թե արդյոք Ռուսաստանը կմասնակցի Հայաստանի բաժանմանը, ինչպես դա արեց 1813-1828 թվականներին ռուս-պարսկական պատերազմներից հետո և 1921 թվականին Մոսկվայի և Կարսի անօրինական ռուս-թուրքական պայմանագրերով։ Նա նաև չմանրամասնեց, թե այս անգամ Ռուսաստանի թիրախում Հայաստանի որ մասերն են գտնվում։
«Ներկայիս Հայաստանի իշխանությունները մոռանում են, թե որտեղ են գտնվում։ Տարածաշրջանի պատմությունը ցույց է տալիս, որ առանց ռուսական հավասարակշռողի՝ Հայաստանը կարող է արագորեն բաժանվել ազդեցության ոլորտների նրանց կողմից, ովքեր դարեր շարունակ սպասել են այս պահին։ Իդեալական աշխարհաքաղաքական մրցանակ», – հայտարարել է Կիսելյովը։
Ըստ Կիսելևի՝ Ռուսաստանի ռազմական և քաղաքական ներկայությունից հրաժարվելը կարող է Հայաստանին հանգեցնել պետականության փաստացի կորստի։
Ռուսաստանը սակայն չի թաքցրել Շիրակի նկատմամբ իր հատուկ պահանջները, որտեղ գտնվում է 102-րդ ռուսական բազան։ Բլոգերները Գյումրին անվանում են Հայաստանի «ամենառուսական քաղաքը», հաշվելով, թե քանի Շիրակի բնակիչ ունի Ռուսաստանի քաղաքացիություն։ Ընդհանուր առմամբ, AI-ն հաղորդում է, որ Հայաստանի բնակչության 10%-ը ունի ռուսական անձնագրեր։
Եվ պատահական չէ, որ հենց Շիրակի նահանգապետը, իբր պատասխանելով «Ուժեղ Հայաստան»-ին՝ ասել է, որ «Գյումրին ձեր «Նիժնի Տաբորը» չէ, իսկ գյումրեցիները ձեր «իվանները» չեն»։
Շիրակի մեկ այլ ներկայացուցիչ՝ իշխանամետ պատգամավոր Սարիկ Մինասյանը, արտահայտել է իր կարծիքը 102-րդ բազայի մասին՝ նշելով, որ այն անիմաստ է և Թուրքիայի հետ պատերազմի դեպքում «կդիմանա ընդամենը 20 րոպե»։
Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարարության խոսնակ Մարիա Զախարովան հայտարարել է, որ «սլավոնական բնակչության նկատմամբ նացիստների հայտնի նսեմացնող հռետորաբանության նման նեոնացիստական վերածնունդը անընդունելի է»։
Նա հիշեցրեց, որ գերմանացիները Հովհաննես Բաղրամյանին անվանում էին «Իվան», և նա ինքն է իր համար ընտրել Իվան Խրիստոֆորովիչ անունը։ Իվան անունը կրել են նաև նավատորմի ծովակալ Իսակովը (ծնված Հովհաննես), մետալուրգիայի նախարար Իվան Թևոսյանը և նկարիչ Իվան Այվազովսկին։
Զախարովան չի հիշատակել ռուս «խաղաղապահ» գեներալների՝ Մուրադովի և ուրիշների անունները, որոնք 2024 թվականին՝ հայերի արտաքսումից հետո, Ակնայում տոնակատարություն էին կազմակերպել թուրքերի հետ միասին՝ հայտարարելով, որ «վերջապես խաղաղություն է տիրում Ղարաբաղի հողին»։ Նա չի հիշատակել 2020 թվականից հետո Արցախում հայտնված ռուս քահանաներին, ովքեր «մկրտել» են հայկական եկեղեցիները որպես «ուղղափառ» և հանձնել դրանք «ալբանացի» ուդիներին։
Նաիրա Հայրումյան