44-օրյա պատերազմ. Ինչ կարող է պատմել Օնիկ Գասպարյանը

Ընտրություններից մեկուկես ամիս առաջ Հայաստանի իշխող կուսակցության առաջնորդի հասցեին լուրջ մեղադրանքներ հնչեցին, որոնք դեռևս պաշտոնական պատասխան չեն ստացել։

Նախ, նախկին պաշտպանության նախարար և «Հայաստան» դաշինքի ներկայիս պատգամավոր Սեյրան Օհանյանը կտրուկ հայտարարություն արեց՝ պնդելով, որ Հայաստանի քաղաքական ղեկավարությունը չի կարողացել մոբիլիզացնել և հրամանատարություն իրականացնել 44-օրյա պատերազմի ընթացքում և չի կարողացել կազմակերպել առաջնագծի հարավային հատվածի պաշտպանությունը՝ թույլ տալով թշնամուն հասնել Շուշի։ Օհանյանը այս մասին հայտարարել է Ազգային ժողովի նիստում։

«Ավելին, 44-օրյա պատերազմից հետո ադրբեջանական զինված ուժերը հայտնվել են Սյունիքի և Ջերմուկի ծայրամասերում։ Եվ կրկին՝ «շնորհիվ» Հայաստանի ռազմական և քաղաքական ղեկավարության անփութության», – ասել է Օհանյանը։

Նա նշել է, որ ադրբեջանական կողմը ճեղքել է պաշտպանությունը այն հատվածում, որտեղ ռազմական գործողությունները անմիջականորեն վերահսկվում և համակարգվում էին Հայաստանի զինված ուժերի գլխավոր շտաբի կողմից, որի որոշումները հաստատում էր անձամբ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը։

Օհանյանը հարցում է ուղարկել գլխավոր դատախազություն՝ պարզելու, թե պատերազմից հետո հարուցված քրեական գործերից քանիսն են վերաբերում զինված ուժերի գործողություններին, և քանիսը՝ այլ կառույցների: Նրա խոսքով՝ ներկայիս կառավարությունը ոչ միայն ձախողել է բանակցային գործընթացը, այլև անտեսել է միջազգային մակարդակով, մասնավորապես՝ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահության շրջանակներում կատարված աշխատանքը, որը հիմնված էր Արցախի ինքնորոշման սկզբունքի վրա։

Կառավարությունը ո՛չ հերքել է, ո՛չ էլ հաստատել այս չափազանց լուրջ մեղադրանքը: Թվում էր, թե դրանով էլ ամեն ինչ ավարտվելու է։

Սակայն հայտնի Արամ Գաբրիելյանովը սոցցանցերում մեղադրել է Փաշինյանին Շուշին հանձնելու մեջ: Նա հրապարակավ պատմել է 44-օրյա պատերազմի ժամանակ Մոսկվայում կայացած հանդիպման մասին՝ այն ժամանակվա ՀՀ զինված ուժերի շտաբի պետ Օնիկ Գասպարյանի հետ, ով խոստովանել է, որ իբր Փաշինյանն է կանխել է հայկական բանակի տեղակայումը և անձամբ հրամայել նահանջել Շուշիից՝ հետո մեղադրելով «փախած զինվորներին»։

Օնիկ Գասպարյանը չհաստատեց և չհերքեց ասածը, կոչ անելով Ազգային ժողովի պատգամավորներին փակ լսումներ անցկացնել 2020 թվականին Արցախում տեղի ունեցած 44-օրյա պատերազմի հանգամանքների վերաբերյալ։

«Ժամանակն է առերեսվել ճշմարտության հետ և հերքել տարածվող բոլոր ստերն ու ավելորդ ենթադրությունները։ Ես պատրաստ եմ ներկայացնել զինված ուժերում տիրող իրավիճակի մանրամասն, համապարփակ և հիմնավորված վերլուծություն», – ասաց Գասպարյանը։

2021 թվականի գարնանը Գասպարյանը առաջարկեց ստեղծել հանձնաժողով՝ 44-օրյա պատերազմի հանգամանքները ուսումնասիրելու համար։ Հանձնաժողովը ստեղծվեց, զեկույցը պատրաստվեց 2026-ին, սակայն այդպես էլ չհրապարակվեց։

Նշենք նաև, որ 2021 թվականի փետրվարի 25-ին Հայաստանի զինված ուժերի գլխավոր շտաբը պահանջեց կառավարության և Փաշինյանի հրաժարականը՝ մեղադրելով նրան հայ ժողովրդի համար ճգնաժամային և կրիտիկական իրավիճակում համարժեք որոշումներ չկայացնելու մեջ։ Նույն օրը Փաշինյանը հայտարարեց զինված հեղաշրջման թորձի մասին, և Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի պետ Օնիկ Գասպարյանին պաշտոնանկ արեց։ Արտակ Դավթյանը գլխավոր շտաբի պետ է նշանակվել մարտի 22-ին։

Հիմա նախկին բարձրաստիճան զինվորականները պայմանավորված պարտության հանցավոր համաձայության մեղադրանք են հնչեցնում։ Ի՞նչ է ուզում պատմել Օնիկ Գասպարյանը։