
070 կոդով անձնագրերի տեր ՀՀ քաղաքացիները չեն կարողանում դատական կարգով վերականգնել իրենց իրավունքը՝ մասնակցել ընտրություններին
Դիմում 2026 թվականի Հայաստանում խորհրդարանական ընտրությունների դիտորդական առաքելություններ իրականացնող միջազգային կազմակերպություններին
Տագնապալի տեղեկություններ կան, որ ՀՀ քաղաքացիներն, որոնք փորձում են դատական կարգով պաշտպանել Սահմանադրությամբ երաշխավորված իրենց ընտրական իրավունքը, հանդիպում են խոչընդոտների։ Այլ կերպ ասած՝ ոչ մի դատարան վարույթ չի ընդունում ընտրողների ցուցակում ճշգրտումների վերաբերյալ հայցը, և այն քաղաքացիները, ովքեր դիմում են դատարան, արձանագրում են, որ Քաղաքացիական դատարանը իրենց ուղղորդում է Վարչական դատարան, իսկ Վարչականը՝ հակառակը։
Ընտրական իրավունքը դատարանների միջոցով վերականգնելու մեխանիզմների գոյությունը եվրոպական ժողովրդավարության հիմնարար սկզբունքներից մեկն է:
Նման մեխանիզմների բացակայությունը ժողովրդավարական համակարգի լուրջ թերություն է:
Ո՛չ Քաղաքացիական, ո՛չ էլ Վարչական դատարանը չեն ընդունում ընտրական իրավունքի վերականգնման նման հայցերը։
Հազարավոր քաղաքացիներին ընտրություններին մասնակցելու իրավունքից զրկելը և այդ որոշումը դատարանում բողոքարկելու նրանց իրավունքի իրականացմանը խոչընդոտելը կարող է բացասաբար անդրադառնալ ընտրությունների օրինականության վրա։
Կոչ ենք անում ձեզ փոխանցել ընտրությունների օրինականության համար պատասխանատու պետական մարմիններին, որ ՀՀ անձնագրեր ունեցող հազարավոր քաղաքացիներին ընտրություններին մասնակցելու իրավունքից, ինչպես նաև այդ իրավունքը դատարանում վերականգնելու հնարավորությունից զրկելը կասկածի տակ է դնում ընտրությունների օրինականությունը և հանդիսանում է ժողովրդավարական սկզբունքների և մարդու հիմնարար քաղաքական իրավունքների կոպիտ խախտում։
Հիշեցնենք, որ Ներքին գործերի նախարարությունը բողոքարկել է Վերաքննիչ դատարանում Քաղաքացիական դատարանի առնվազն երեք որոշումներ, որոնք ուժի մեջ էին մտել և կարգադրել էին քաղաքացիների անհապաղ վերականգնումը ընտրացուցակներում։ Վերաքննիչ դատարանը որոշել է, որ նման գործերը գտնվում են Վարչական դատարանի, այլ ոչ թե Քաղաքացիական դատարանի իրավասության ներքո։
Քաղաքացիները նույն հայցը ներկայացրել են Վարչական դատարան, սակայն դատարանը չի ընդունում նրանց բողոքները։
Քաղաքացիները ներկայումս զրկված են դատարանների միջոցով հաստատելու ընտրություններին մասնակցելու իրենց իրավունքը, որը վերջերս վերականգնվել էր Քաղաքացիական դատարանի կողմից։
Նույն ճակատագրին են արժանանում ՀՀ անձնագրեր ունեցող ավելի քան 5000 քաղաքացիներ։
Նրանք դիմումներ են ներկայացրել Միգրացիոն ծառայություն և մերժվել են ընտրացուցակներում ընդգրկվելը։ Այժմ նրանք չեն կարող բողոքարկել այս որոշումը դատարանում, քանի որ դատարանը հրաժարվում է ընդունել հայցերը։