Ռուսաստանը “առաջարկում” է ԱՄՆ-ին համատեղ տորպեդահարել Իրան-Հայաստան ճանապարհը. «TRIPP наш» օպերացիա
- 22:09 29.06.2026
Ռուսաստանի արտաքին գործերի փոխնախարար Միխայիլ Գալուզինը հայտարարել է, որ Հայաստանի տարածքով անցկացվելիք TRIPP նախագիծը միայն օգուտ կբերի Ռուսաստանի մասնակցությունից։ Նա հիշեցրել է, որ հայկական երկաթուղիները կառավարվում են «Ռուսական երկաթուղիների» կողմից։ «Հայաստանով տարանցումը պետք է ի դեպ իրականացվի Եվրասիական տնտեսական միության նորմերին և կանոնակարգերին համապատասխան, որից, ինչպես պնդում է Հայաստանը, նա չի ցանկանում դուրս գալ», – RTVI-ին տված հարցազրույցում ասել է Գալուզինը։
Ավելին, «Թրամփի երթուղին» կանցնի այն հատվածով, որտեղ անվտանգությունն ապահովում են ռուս սահմանապահները։ Գալուզինի խոսքով՝ Թեհրանը, հավանաբար, չի ողջունի ԱՄՆ հնարավոր ներկայությունը իր սահմաններից անմիջապես հյուսիս։
Այնուամենայնիվ, երեկ Իրանի փոխնախագահը այցելել է Հայաստան, որտեղ մասնակցել է հայ-իրանական Հյուսիս-Հարավ մայրուղու հերթական հատվածի բացմանը։ Եվրամիությունը ևս ակտիվորեն ներդրումներ է կատարում այս ճանապարհի մեջ, որը Եվրոպան կմիացնի Պարսից ծոցին և Հնդկական օվկիանոսին։ Ռուսաստանը, Թուրքիան և Չինաստանը կտրականապես դեմ են այս ճանապարհին։
TRIPP-ը այն է, ինչ Ռուսաստանը և Թուրքիան պլանավորում էին իրականացնել 2020-2023 թվականների պատերազմի արդյունքում. 2020 թվականի նոյեմբերի 10-ի հայտարարության մեջ ներառված էր 9-րդ կետը, որը նախատեսում էր Ադրբեջանի և Նախիջևանի միջև միջանցքի ստեղծում Հայաստանի տարածքով, որը կվերահսկվի Ռուսաստանի ԱԴԾ-ի կողմից և կկտրի Հայաստանը Իրանից։
2025 թվականի օգոստոսին, Իրանի վրա ԱՄՆ-ի հարվածների առաջին փուլից հետո, Հայաստանը և Ադրբեջանը հուշագիր ստորագրեցին ԱՄՆ-ի հետ «Թրամփի ճանապարհի» ստեղծման վերաբերյալ։ Գրեթե մեկ տարի անց նույնիսկ TRIPP-ի երթուղին և լայնությունը անհայտ են, իսկ հայ-իրանական բանակցությունների ինտենսիվացման ֆոնին TRIPP-ը՝ Ռուսաստանի, թե Ամերիկայի վերահսկողության տակ, լիովին կորցրել է իր արդիականությունը։
Մի քանի տարի առաջ «պատահաբար» համացանցում հայտնվեց Իրանի նախկին արտգործնախարար Զարիֆի հետ չհրապարակված հարցազրույցը, և ամբողջ աշխարհը տեղեկացավ այն գերմարդկային ջանքերի մասին, որոնք Մոսկվան գործադրել էր իրանական միջուկային ծրագրի կարգավորումը կանխելու համար։ Այժմ Մոսկվան բացահայտորեն առաջարկում է ԱՄՆ-ին «Թրամփի ճանապարհով» տորպեդահարել եվրոպա-հայ-իրանական Հյուսիս-Հարավ ճանապարհը։