Սիրիայում քրդերը լուծարել են իրենց զինված խմբավորումները

DW

Սիրիական քրդական դաշինքի՝ «Սիրիայի դեմոկրատական ​​ուժեր» (SDF) առաջնորդ Մազլում Աբդին հայտարարել է քրդական ինքնավար վարչակազմի քաղաքացիական և ռազմական հաստատությունների ինտեգրման մասին բարեփոխվող սիրիական պետական ​​հաստատություններում: Արդյունքում, Սիրիայում քրդական զինված խմբավորումները կլուծարվեն, հայտարարել է Աբդին օգոստոսի 25-ին Դամասկոսում երկրի ժամանակավոր կառավարության ներկայացուցիչների հետ հանդիպումների ժամանակ։

Ըստ Աբդիի, ինչպես մեջբերում է սիրիական «Սանա» լրատվական գործակալությունը, Սիրիայի նոր իշխանությունները կպահպանեն դպրոցներում քրդերեն լեզու դասավանդելու իրավունքը: Քրդական զինված խմբավորումները, իրենց հերթին, ինտեգրվել են սիրիական բանակի բրիգադներում, ինչը կնպաստի «խաղաղությանը, կայունությանը և նոր Սիրիայի կառուցմանը», հայտարարել է քրդերի խոսնակը։

Նույն օրը Սիրիայի ժամանակավոր նախագահ Ահմեդ ալ-Շարաան ընդունել է Աբդիին և նրա պատվիրակությանը Դամասկոսի Ժողովրդական պալատում՝ քննարկելով քրդական ինտեգրման մնացած հարցերը։

Սիրիայի հյուսիսում և հյուսիս-արևելքում, Թուրքիայի և Իրանի հետ սահմանի երկայնքով, ապրում են մեծ թվով քրդեր՝ արաբների, ասորիների, թուրքմենների և այլ փոքրամասնությունների հետ միասին։ Սիրիայում տևական քաղաքացիական պատերազմի ընթացքում այս շրջանները դարձան փաստացի քրդական ինքնավար շրջան՝ հայտնի որպես Ռոժավա կամ Սիրիական Քուրդիստան։

Տեղական աշխարհազորայինները միավորվեցին SDF դաշինքում, որը 2024 թվականին հաշվվում էր մինչև 100,000 մարտիկ՝ երկրի ամենամեծ զինված խմբավորումներից մեկը։

Քրդական ուժերը կռվել էին թե՛ «Իսլամական պետության», թե՛ Բաշար ալ-Ասադի ուժերի դեմ, սակայն նրանք լիարժեք ռազմական ուժով չէին մասնակցել Ասադի տապալմանը։ SDF-ն ողջունեց ժամանակավոր կառավարության անցումը, բայց պահանջեց քրդական ինքնավարության պահպանումը։

2026 թվականի սկզբին կառավարական ուժերը սկսեցին քրդական տարածքները գրավելու գործողությունը։ Հալեպում բախումներից հետո, որոնցում գերակշռեցին կառավարական ուժերը, կողմերը համաձայնեցին հրադադարի մասին և վերադարձան քրդերի ինտեգրման վերաբերյալ քննարկումներին Սիրիայի պետական ​​ինստիտուտներում։

Սիրիայում Բաշար ալ-Ասադի ռեժիմի տապալումից ի վեր նոր իշխանությունները, որոնք հիմնականում ներկայացված էին լուծարված «Հայաթ Թահրիր ալ-Շամ» (HTS) կազմակերպության անդամներով, հետևողականորեն փորձում էին լուծարել երկրում գործող զինված էթնիկ և կրոնական խմբավորումները և վերահսկողություն հաստատել Սիրիայի ամբողջ տարածքում։

Նախկինում ալ-Շարաայի կողմից վերահսկվող ուժերը դաժան զտումներ էին իրականացնում Տարտուսի և Լաթաքիայի նահանգներում, որտեղ բնակվում են ալավիներ: Ասադների դինաստիան նույնպես պատկանում է այս էթնո-կրոնական խմբին, այդ իսկ պատճառով ալավիները հաճախ ղեկավար պաշտոններ էին զբաղեցնում Ասադի ռեժիմի օրոք։

Դամասկոսը նաև փորձեց լիակատար վերահսկողություն հաստատել Աս-Սուվեյդա նահանգի նկատմամբ, որը հիմնականում բնակեցված է դրուզներով՝ Իսրայելի կողմից աջակցվող էթնո-կրոնական խմբի: Դամասկոսին հավատարիմ դրուզների և բեդվինների միջև տեղական հակամարտությունը հանգեցրեց կառավարական զորքերի մուտքին Աս-Սուվեյդա, սակայն Իսրայելը հարձակվեց Դամասկոսի վրա՝ պահանջելով տարածաշրջանում լարվածության թուլացում և հասավ դրան։