“Մատրյոշկան” արձագանքեց ԱՄՆ սենատորների կոչին՝ հայկական ընտրությունների մասին ֆեյքերով

  • 19:20 23.04.2026

The Insider Russia

Կրեմլյան «Մատրյոշկա» բոտնետը կեղծ տեսանյութերի նոր շարք է թողարկել՝ ի պատասխան ԱՄՆ Սենատի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովի նամակի, որում սենատորները պահանջել են, որ Meta-ն և Google-ը ավելի ակտիվորեն հակազդեն Հայաստանի ընտրություններին Ռուսաստանի միջամտությանը: Այս մասին The Insider-ին հայտնել են «Bot Blocker» նախագծի հետազոտողները, որը հետևում է ռուսական բոտնետի ակտիվությանը սոցիալական ցանցերում:

Տարածվող կեղծ տեսանյութերի թվում են՝

Մեկ տեսանյութում պատկերված է Կանադայի արտաքին գործերի նախարարությունը՝ որպես սենատորների նամակի ընդդիմախոս: Գործակալությունը, իբր, զգուշացրել է Վաշինգտոնին, որ միջամտությունը «կստեղծի նոր հակամարտություն, և փախստականները կփախչեն Կանադա»:

Մեկ այլ կեղծ տեսանյութում կոռուպցիան վերագրվում է նամակի հեղինակներին: Բոտերը պնդում են, որ սենատորները անձամբ գնում են գյուղատնտեսական հողեր Հայաստանում, իսկ Փաշինյանը օգնում է նրանց:

Բոտերը Bloomberg-ի գլխավոր խմբագրին վերագրել են հորինված մեջբերում: Նա, իբր, սենատորներին մեղադրել է երեսպաշտության մեջ՝ նշելով, որ ռուսական ապատեղեկատվություն գոյություն չունի, բայց Փաշինյանի ապատեղեկատվությունը բավականին իրական է, և Վաշինգտոնը դիտավորյալ անտեսում է այն:

Viginum-ը՝ թվային միջամտության դեմ պայքարի ֆրանսիական գործակալությունը, կեղծ տեսանյութում ներկայացվում է որպես Կրեմլի դաշնակից։ Այն, իբր, Սենատի նամակն անվանել է «անամոթ միջամտություն» և հայտարարել, որ հինգ տարվա ընթացքում չի հայտնաբերել Ռուսաստանի կողմից Հայաստանի դեմ ապատեղեկատվության որևէ հետք, և որ բոլոր բացահայտված արշավները կեղծ դրոշով սադրանքներ են եղել՝ Ուկրաինայի, Մոլդովայի, Ֆրանսիայի և Գերմանիայի կողմից։ Ավելին, Viginum-ը, իբր, դատի է տալիս Սենատի հանձնաժողովին միջազգային դատարանում։

Գոյություն չունեցող կանադական զեկույցը մեղադրում է Փաշինյանին։ Կեղծ տեսանյութը պնդում է, որ Օտտավան փաստաթղթավորել է Հայաստանի վարչապետի կողմից տեղեկատվության մեկ տարվա ընթացքում կատարված մանիպուլյացիաները և պահանջել է միջազգային միջամտություն։

Google-ին վերագրվող տեսանյութը նկարագրում է ռուսական «Storm-1516» քարոզչական խմբի իրական մարտավարությունը։ Այն պնդում է, որ Հայաստանի իշխանությունները, իբր, մանիպուլյացիաներ են անում որոնման արդյունքների հետ՝ կեղծ կայքերի ցանցի միջոցով։

Բոտերը տարածում են հորինված «մասնագետների» եզրակացությունները, որ Երևանը կրկնօրինակում է այն սխեման, որը օգնեց Մոլդովայի նախագահ Մայա Սանդուին հաղթել ընտրություններում՝ օգտագործելով Google և Meta հարթակները։

Քարդաշյանների կլանի մայրը՝ Քրիս Ջենները կեղծ տեսանյութում կոչ է անում Վաշինգտոնին չմիջամտել Հայաստանի գործերին և կենտրոնանալ Մերձավոր Արևելքում ձախողման վրա, որտեղ ԱՄՆ-ն պլանավորում էր «հաղթել երկու օրից»։

Տեսանյութերը տարածվում են արևմտյան լրատվամիջոցների, պետական ​​​​գործակալությունների և միջազգային կազմակերպությունների լոգոտիպերով՝ իսկության պատրանք ստեղծելու համար։ Ներկայիս ալիքի բնորոշ առանձնահատկությունը իրական իրադարձությունների շրջումն է. իրական փաստերը (Սենատի նամակը, Վիգինումի գործունեությունը, «Փոթորիկ-1516» մարտավարությունը) աղավաղվում և վերագրվում են հորինված աղբյուրներին։

Սենատորների նամակը և հայկական ընտրությունները

Ապրիլի 17-ին ԱՄՆ սենատորներ Ջին Շահինը և Թոմ Թիլիսը նամակներ են ուղարկել Meta-ին և Alphabet-ին՝ կոչ անելով միջոցներ տրամադրել Հայաստանի ընտրություններին Ռուսաստանի միջամտությանը հակազդելու համար: Նամակում մեջբերված անկախ փորձագետների կարծիքով, Ռուսաստանը Հայաստանի դեմ իր արշավում, այդ թվում՝ Meta հարթակների միջոցով, կիրառում է Մոլդովայի ընտրությունների ժամանակ մշակված մարտավարությունը: Նամակում նշվում են տվյալներ, որոնք ցույց են տալիս, որ Հայաստանում հայտնաբերվել է մանիպուլյատիվ բովանդակությամբ ավելի քան 100 էջ և առնվազն 17 YouTube ալիք, որոնք տարածում են ապատեղեկատվություն առաջիկա ընտրությունների վերաբերյալ: