Սերգեյ Շախվերդյան. Այս օրակարգում որտե՞ղ են 150 հազար արցախցիների իրավունքները

Արցախի զբոսաշրջության և մշակույթի զարգացման գործակալության ղեկավար Սերգեյ Շահվերդյանը կարծում է, որ միջազգային հարթակներում Արցախի ներկայացվածության խոչընդոտներ ստեղծում են ոչ միայն Ադրբեջանի իշխանությունները, այլև Հայաստանի ներկայիս ղեկավարությունը։ Սակայն  արցախցիները մտադիր են շարունակել միջազգային հանրությանը ներկայացնել իրենց ժողովրդի մշակույթն ու խնդիրները։

«Այնպիսի միջազգային մակարդակի և մասշտաբի միջոցառումները, ինչպիսին COP17-ն է, բնականաբար պահանջում են իրենց օրակարգին անմիջականորեն վերաբերող բոլոր հարցերի քննարկում: Սակայն, COP17-ը կազմակերպող հայկական կողմը մերժեց Արցախի խնդրանքը՝ նույնիսկ տաղավար տրամադրելու վերաբերյալ: Մենք տեսնում ենք Հայաստանի տարբեր շրջաններ ներկայացնող տաղավարներ, ինչպես նաև տարբեր հարցերի շուրջ քննարկումներ ընդհանուր հարթակներում՝ կենսաբազմազանության պահպանում, մարդու իրավունքներ, մարդու և բնության միջև փոխհարաբերություններ և այլ հարակից հարցեր:

Եվ այստեղ առաջանում է հիմնարար հարց. որտե՞ղ են այս օրակարգում 150,000 արցախցիների իրավունքները՝ նրանց իրավունքը սեփական հայրենի հողի, այն էկոհամակարգի նկատմամբ, որտեղ նրանք ապրել են, պահպանել կապը իրենց տարածքի և դրա կենսաբանական գործընթացների հետ»:

Շախվերդյանը բարձր գնահատեց այն փաստը, որ լրագրող Սիրանուշ Սարգսյանն ու հասարակական գործիչ Մարիամ Ավագյանը կարողացան բարձրացնել Արցախի հարցը COP17-ի շրջանակներում:

«Նրանք կարողացան մասնակցել տարբեր միջոցառումների և բարձրացնել Արցախին վերաբերող հարցեր: Շատ կարևոր է, որ նրանք կարողացան ուշադրություն հրավիրել Արցախի խնդիրների վրա COP17-ի ժամանակ։

Հոկտեմբերի 28-ին մենք փորձեցինք ուշադրություն հրավիրել Արցախի վրա՝ Կարեն Դեմիրճյանի անվան մարզահամերգային համալիրի առջև կազմակերպված մշակութային ծրագրի միջոցով: Դա փոքր միջոցառում է, բայց հուսով եմ, որ մինչև COP17-ի ավարտը մենք կկարողանանք ավելի լայնորեն ներկայացնել Արցախի խնդիրները համաժողովի մասնակիցներին»։

Պատասխանելով այն հարցին, թե արդյոք COP17-ին մասնակցելու արգելքը և Վիեննայի միջազգային փառատոնին մասնակցող արցախյան խմբերի հետ կապված իրավիճակը կապված էին, Շահվերդյանը կարծիք հայտնեց, որ այս միջոցառումները կապ չունեն։

«Ամեն դեպքում, մենք պետք է հստակ հասկանանք. որտեղ էլ որ Արցախը ներկա լինի, Ադրբեջանը ամեն կերպ կհակադրվի դրան: Սա նոր քաղաքականություն չէ։ Ես լավ հիշում եմ, թե ինչպես 2008-ից 2020 թվականներին բոլոր միջազգային և տարածաշրջանային ցուցահանդեսներին մեր մասնակցությունը ուղեկցվում էր Ադրբեջանի կողմից նմանատիպ գործողություններով։

Այսօր մեր իրավիճակն ավելի դժվար է, քանի որ Հայաստանը մեզ չի օգնում դիմադրել Ադրբեջանի քաղաքականությանը։

Այս համատեքստում կարևոր է նշել, որ COP17-ը հյուրընկալում է Հայաստանի Հանրապետությունը՝ ներկայացված տարբեր պետական ​​​​մարմինների կողմից, սակայն Արցախի ներկայացուցիչներին տաղավար չտրամադրվեց։ Սա հստակ ցույց է տալիս, որ Արցախի հարցերով զբաղվող և նրա ժողովրդի իրավունքները պաշտպանող կազմակերպությունները խոչընդոտների են բախվում Հայաստանի ներկայիս իշխանությունների կողմից։ Ավելին, իշխանությունները նույնիսկ չեն թաքցնում իրենց դիրքորոշումը։ Այսպիսով, նրանք, ըստ էության, միջազգային հանրությանը ուղերձ են հղում, որ Արցախի թեման պետք է մոռացվի։

Այնուամենայնիվ, ես վստահ եմ, որ այս կամ այն ​​​​կերպ, Արցախի մշակույթը և նրա ժողովրդի խնդիրները կներկայացվեն տարբեր միջազգային միջոցառումներին և միջազգային կազմակերպությունների վայրերում։

Ո՛չ Ադրբեջանը, ո՛չ էլ այլ երկրներ չեն կարող մեզ զրկել Արցախը ներկայացնելու և դրա մասին միջազգային ասպարեզում խոսելու իրավունքից»։

Խոսելով հայաստանյան տարբեր համայնքներում կազմակերպվող տեղական մշակութային միջոցառումների մասին՝ Շահվերդյանը նշեց, որ արցախցիների մասնակցությունը տարբեր փառատոներին սահմանափակված չէ, քանի որ այդ միջոցառումները չեն ներառվում պետական ​​​​ծրագրերում։ Նրա խոսքով, այս առումով որևէ խոչընդոտ չկա։