Նիկոլ Փաշինյանը երեկ հայտնել էր, որ արցախցիների բնակապահովման ծրագրով տրամադրվող հավաստագրերի գումարը երեւանամերձ համայնքներում մեկ անձի համար 3 մլն դրամի փոխարեն կսահմանվի 4 մլն դրամ։

Արցախցիները, որոնց մեծամասնությունը բնակվում են երեւանամերձ համայնքներում, հաշվի առնելով աշխատատեղերի հարցը, ահազանգում են, որ կառավարության տրամադրած սերտիֆիկատների գումարներով հնարավոր չէ երեւանամերձ մարզերում նորմալ բնակարաններ գնել։ Եթե անգամ կառավարությունը սերտիֆիկատի գումարը մեկ անձի հաշվով սահմանի 4 մլն դրամ, մտավախություն կա, որ բնակարանների գներն էլ համապատասխանաբար կաճեն, ինչպես դա տեղի ունեցավ ծրագրի նախորդ փոփոխության ժամանակ։

Նախորդ տարվա հուլիսի 3-ին կառավարությունը փոփոխություն էր կատարել բնակապահովման ծրագրում, ըստ որի՝ սահմանվել էր 4 մլն դրամ սահմանաչափով բնակավայրերի նոր ցանկ՝ 452-ի փոխարեն 611 բնակավայր։ Այս որոշման ընդունումից հետո բնակարանների գները կտրուկ աճեցին։ Step1.am-ն այն ժամանակ ահազանգ էր ստացել, որ անգամ Գեղարքունիքի մարզի հեռավոր համայնքներում անշարժ գույքի գները թանկացել էին այն բանից հետո, երբ ընդունվել էր կառավարության վերոնշյալ որոշումը։

Step1.am-n, հղում անելով պաշտոնական թվերին, ավելի վաղ տեղեկացրել էր, https://step1.am/blog/2026/01/07/42527/  որ 2025 թվականի ընթացքում գրեթե բոլոր մարզերում անշարժ գույքի գների աճ է գրանցվել։

Նիկոլ Փաշինյանի երեկվա հայտարարությունից հետո արցախցիները սոցիալական ցանցերում դարձյալ բարձրացնում են հարցը, որ պետք է վերահսկողություն սահմանել, որպեսզի դարձյալ չթանկանան բնակարանների գները։

«Իրականում անիմաստ ծրագիր է, ժողովրդին ավելի ծանր վիճակի մեջ են գցում, տան տերերն ավելի շատ են թանկացնում, քան կառավարության բարձրացումն է։ Պետք է այնպիսի ծրագիր, որը չի խթանի բնակարաններին գների արհեստական աճը»,- գրել է արցախցիներից մեկը։

«Սա նշանակում է, որ առաջիկայում տները կթանկանան 3-5 միլիոնով»,- գրել է մեկ այլ արցախցի։

Արցախցի փաստաբան Էրիկ Բեգլարյանը նույնպես անդրադարձել է այս հարցին։ Նա ֆեյսբուքի իր էջում գրել է․

«Երևանամերձ բնակավայրերում 3 միլիոնի փոխարեն 4 միլիոն դրամի սերտիֆիկատ տրամադրելը գործնականում հանգեցնում է անշարժ գույքի գների անմիջական բարձրացման։ Վաճառողները, տեսնելով պետական աջակցության ավելացումը, ավտոմատ կերպով բարձրացնում են տների գները, ինչի արդյունքում շահառուների իրական հնարավորությունները չեն բարելավվում։ Այդ պայմաններում ՀՀ կառավարությունը պետք է կանխի գների արհեստական աճը։ Պետությունը պարտավոր է իրականացնել անշարժ գույքի գնահատում եւ սահմանել հստակ վերահսկողություն, որպեսզի վաճառքի գինը չգերազանցի գնահատված արժեքը։ Հակառակ դեպքում սերտիֆիկատի բարձրացումը պարզապես դառնում է ձեւական քայլ, որը չի լուծում բնակարանային խնդիրը։

Եթե այս մեխանիզմը չկիրառվի, ապա իրավիճակը էապես չի փոխվի, եւ արցախցիները շարունակելու են բախվել նույն դժվարություններին՝ նույնիսկ պետական աջակցության պայմաններում»։

Թեկուզ ցեղասպանությունից և Արցախի ողջ բնիկ հայ բնակչության տեղահանությունից չի անցել նույնիսկ 2,5 տարի, Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ Հայաստանի կառավարության անդամները բարեհաճեցին հանդիպել արցախցիների մի խմբի հետ։

Աշտարակում և Աբովյանում տուն գնելու համար արցախցիների վկայականի համար 3 ​​միլիոնի փոխարեն 4 միլիոն դրամ վճարելու մասին բարի լուրը, ըստ երևույթին, նախատեսված էր լռեցնելու այն հարցը, թե ինչու է 2,5 տարի առաջ «ՀՀ քաղաքացի» գրությամբ անձնագրերով 120,000 արցախցի ընդունած Հայաստանի կառավարությունը միայն հիմա՝ ընտրություններից և սահմանադրական հանրաքվեից երկու ամիս առաջ, հանդիպում նրանց հետ։

Եւս մեկ միլիոնի մասին բարի լուրը (որը, անկասկած, չափազանց կարևոր է հազարավոր մարդկանց համար) չպատասխանեց հարցերին, թե ինչ սկզբունքներով և երբ են ընտրվել հանդիպմանը ներկա արցախցիները։ Այս լուրը նաև չպատասխանեց հարցին, թե ինչու է Նիկոլ Փաշինյանը «հրաժարվում» արցախցիների ՀՀ քաղաքացիությունը “ավտոմատ” ճանաչել՝ պարզ հրամանագրով և առանց ամիսներ տևող մաշեցնող ընթացակարգերի։

Կան հիմնավոր ենթադրուոյուններ, որ Արցախի «քաղաքացիության» հարցը «կլուծվի» ընտրություններից և սահմանադրական հանրաքվեից հետո։ Սակայն, առայժմ, Հայաստանում կա 100,000 մարդ, որոնք ունեն 070 կոդով անձնագիր՝ «ՀՀ քաղաքացի» գրառումով և որոնք անհիմն զրկված են ընտրություններին և հանրաքվեին մասնակցելու իրավունքից։ Այն հանրաքվեյին, որը կորոշի հենց Արցախի հարցը. Հայաստանը կամ կհրաժարվի 1989 թվականի Հայաստանի և Արցախի վերամիավորման մասին որոշումից, կամ կփորձի պաշտպանել այդ որոշման հիման վրա կառուցված Երրորդ Հանրապետությունը։

Երեկվա հանդիպման ժամանակ Նիկոլ Փաշինյանը, որը ընդամենը մի քանի օր առաջ Արցախի հիշատակումը անվանեց «խաղաղության» դեմ հանցագործություն, տարօրինակ խոստովանություն արեց. նա ասաց, որ «մենք ինքներս ձեզ երկար ժամանակ պատանդ էինք պահել Ղարաբաղում»։ Այս արտահայտությունը պարզապես ինքնախոստովանություն չէ, քանի որ կարող է հարցեր առաջացնել Հայաստանի կառավարության կապի մասին Արցախի 10-ամսյա շրջափակման հետ։ Սա նաև պատմություն է այն մասին, թե ինչ էր պլանավորվում Արցախում։

Այս դառը խոստովանությունները, սակայն, ուղղված չեն Արցախի ժողովրդին, այլ արտաքին ուժերին, որոնք Նիկոլ Փաշինյանին ավելի հաճախ են դժվար հարցեր տալիս: Վերջերս Եվրամիությունը հրապարակեց տվյալներ Արցախի ժողովրդին երեք տարվա ընթացքում տրամադրված օգնության մասին՝ 78 միլիոն եվրո: ԵՄ ապագա նախագծերը նույնպես ներառում են աջակցություն Արցախի ժողովրդին, սակայն եվրոպացի պաշտոնյաները ավելի ու ավելի հաճախ են հարցեր տալիս. ինչո՞ւ Նիկոլ Փաշինյանը երբեք չի հանդիպել փախստականների հետ, ի՞նչ «սպառնալիք» են նրանք ներկայացնում խաղաղության համար, ինչո՞ւ երկուսուկես տարի անց նրանք չունեն տարրական սոցիալական երաշխիքներ, և ինչո՞ւ են շատերն ասում, որ ոչինչ չգիտեն Եվրոպայի և այլ դոնորների աջակցության մասին։

Եվրախորհրդարանում վերջերս ունեցած ելույթից հետո, որտեղ Նիկոլ Փաշինյանը շնորհակալություն հայտնեց Թրամփին Հայաստանին «խաղաղություն» նվիրելու համար և ոչինչ չասաց Արցախի ժողովրդի իրավունքների մասին, նա վերադարձավ Երևան և Արցախի մասին հղումները անվանեց ուղղակի «վերադարձ հակամարտությանը»: Նույնիսկ Ցեղասպնության թանգարանի տնօրենին գործից ազատեց Արցախի գրքի համար։

Անցել է ընդամենը երկու օր, և նա հանկարծ որոշեց հանդիպել Արցախի ժողովրդի հետ: Ի՞նչ էր փոխվել: Կա՞ արդյոք այստեղ Եվրոպայի դերը, որը հասկանում է, որ ինքը մեղսակից է դառնում ցեղասպանությանը: Թե՞ Փաշինյանը, չսպասելով, որ ընդդիմությունը “կհեծնի” Արցախի հարցը, որոշեց ինքն անել առաջին քայլը:

Այսպես թե այնպես, արցախցիների հիմնարար հարցերը մնում են անպատասխան։

1․ Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարը մերժել է Արցախում փոքր ընտանիքների համար բազմաբնակարան շենքերի կամ ավանների կառուցման համար միջոցներ հատկացնելու առաջարկը։ Նա ասել է, որ սա կնմանվի գետտոյի, ուստի առաջարկել է, որ արցախցիները շարունակեն վարձակալեն բնակարաններ և հուլիսի 1-ից մինչև սոցիալական բնակարանների կառուցումը ստանան մեկ անձի համար 40,000 դրամ։

2․ Ներքին գործերի նախարարը խոստովանել է, որ արցախցիների համար նոր անձնագրեր չեն կարող տրամադրվել երկու ամսվա ընթացքում, ուստի սերտիֆիկատները ու զինվորական ծառայությունը պետք է սպասեն։

3․ Կրթության նախարարը հայտարարել է, որ արցախցի ուսանողներին այսուհետ ևս կտրամադրվի անվճար կրթություն, բայց միայն նրանց ակադեմիական առաջադիմության հիման վրա, իսկ չափանիշը շատ բարձր է, գրեթե անհաղթահարելի։

«Մենք չենք ուզում ձեզ Հայաստանի Հանրապետությունում պահել պատանդի կարգավիճակում»,- «Ղարաբաղից տեղահանված հայերի սոցիալ-տնտեսական ներառման գործընթաց» խորագրով քննարկման ժամանակ ացրախցիներին դիմեց Նիկոլ Փաշինյանը։

«Պետք է խոստովանենք, որ ինչ-որ իմաստով եւ ինչ-որ տրամաբանությամբ երկար ժամանակ մենք ձեզ Ղարաբաղում ենք պատանդի կարգավիճակում պահել։ Այսինքն՝ ամենաբարդ բանը մարդու համար անորոշությունն է, թե ինչ է լինելու վաղը։ Մենք դեգերումներին պետք է վերջ տանք, մենք պանդխտությանը պետք է վերջ տանք։ Դուք ունեք պետություն, եւ այդ պետությունը Հայաստանի Հանրապետությունն է։ Եվ մեր այսօրվա ամբողջ ռազմավարությունը հիմնվում է դրա վրա, որ դուք տնավորվեք Հայաստանի Հանրապետությունում։ Եվ մենք իրար հետ մեր էս պետությունը դարձնենք ավելի բարեկեցիկ, ավելի ապահով, ավելի անվտանգ եւ ի վերջո կարողանանք գոյատեւման տրամաբանությունից դուրս գալ դեպի զարգացման եւ բարեկեցության տրամաբանություն, խաղաղության տրամաբանություն»,- ասաց Նիկոլ Փաշինյանը։

Նա նշեց, որ առաջիկայում կկենտրոնանան արցախցիների բարձրացրած հարցերը լուծելու վրա։  Նա նշեց, որ այսօր երկու հիմնական խնդիրներ կան, որոնք պետք է լուծել՝ քաղաքացիության ստացման եւ բնակապահովման խնդիրները։ «34 հազար մարդ, այդ թվում՝ անչափահասներ արդեն քաղաքացիությու ստացել են, ոնց որ թե պրոցեսը գնում է։ Եվ համոզված եղեք, որ մենք այս ուղղությամբ աշխատում ենք եւ կփորձենք մաքսիմալ հավասարակշռված եւ հարմարավետ լուծումներով այս բոլոր հարցերը հասնել մի հանգրվանի»,- նշեց նա։

«Աշտարակ համայնքում բնակվում է 3000-ից ավելի տեղահանված՝ մոտ 1000 ընտանիք։ Սակայն շատ քիչ թվով ընտանիքներ են սերտիֆիկատով բնակարններ ձեռք բերել։ Պատճառն այն է, որ բնակարանների գները համայքնում բարձր են, եւ մարդիկ չեն կարողանում գնել։ Սերտիֆիկատի գումարը 3 մլն դրամ է։ Մարդկանց հետ ամեն օր շփվելով՝ վստահաբար կարող եմ ասել, որ մեծամասնությունը մեծ ցանկութուն ունեն մշտապես հաստատվել համայնքում։ Բոլորի խնդրանքն է ձեզ, որպեսզի ծրագիրը վերանայվի, եւ Աշխատարակ համայնքի սերտիֆիկատի գումարը՝ 3 մլն-ը դարձվի 4 մլն»,- այսօր «Ղարաբաղից տեղահանված հայերի սոցիալ-տնտեսական ներառման գործընթաց» խորագրով քննարկման ժամանակ Նիկոլ Փաշինյանին դիմեց արցախցիներից մեկը։

Նիկոլ Փաշինյանն ի պատասխան ասաց, որ այդ հարցի հետ կապված ընդհանուր մթնոլորտը գիտեն։ «Աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարը եւ փոխվարչապետն իրենց կարծիքը հայտնել են, որ մենք այդ որոշումը պետք է կայացնենք, որովհետեւ ուսումնասիրել ենք։ Եվ հիմա առաջիկայում մենք որոշում կկայացնենք եւ երեւանամերձ համայնքներում, որտեղ 3 մլն է, բոլորը կդարձնենք 4 մլն դրամ։ Որոշումն առաջիկայում կկայացվի։ Ովքեր 3 մլն-ի շահառու են, այդ որոշումից հետո հետադարձով իրենց գումարն էլ կավելացնենք, բոլոր դեպքերում հավասարությունը կլինի։ Նրանք, ովքեր 3 մլն-ի սերտիֆկատ ունեն, տուն փնտրելիս կարող են արդեն այդ հաշվարկով վստահաբար առաջնորդվել»,- ասաց Փաշինյանը։

Նա նշեց, որ Երեւանում փոփոխություն չի լինի, կշարունակի գործել 3 մլն սահմանաչափը։ «Մենք ծրագրերը փորձում ենք մաքսիմալ ուղղել դեպի մարզեր, ուզում ենք, որ մեր մարզերն էլ զարգանան։ Խցանումների պատճառով արդեն Երեւանում կյանքն անհարմարավետության լրացուցիչ բաղադրիչներ ունի»,- հավելեց նա։

Աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարար Արսեն Թորոսյանն էլ ասաց, որ մեծ պահաջարկ կա նաեւ Աբովյան քաղաքում, Աբովյանում նույնպես 3 մլն դրամը կսահմանվի 4 մլն դրամ։ «Մարդիկ ինչո՞ւ են սովորաբար ընտրում ապրել երեւանամերձ համայնքներում, որովհետեւ այնտեղ զբաղվածությունը, տնտեսական ակտիվությունն ավելի բարձր է, եւ դա բնական է»,- նշեց Արսեն Թորոսյանը։