IRNA-ն հրապարակել է ծավալուն վերլուծական հոդված, որի նպատակն է հերքել Իրանի պառակտման հնարավորությունը` երկրում ռեժիմի փոփոխության ձախողումից հետո: Հոդվածում պնդվում է, որ «այն միտքը, որ անջատողական տրամադրությունների հրահրումը կկոտրի Իրանը, վտանգավոր ֆանտազիա է»:
Այնուամենայնիվ, պետական լրատվամիջոցներում այս թեմայի մանրամասն քննարկումը ենթադրում է, որ Իրանի ղեկավարությունը չափազանց մտահոգված է երկիրը պառակտելու փորձերով։
Այս ֆոնին Պեզեշքիանի նախկինում անհավանական այցը օկուպացված Արցախ, որտեղ նա զրուցել է Ադրբեջանի, Թուրքիայի և Պակիստանի ղեկավարների հետ, սիմպտոմատիկ է թվում: Իրանը չէր կարող գտնել ավելի «հարմար» վայր Բաքվի, Անկարայի և Իսլամաբադի կողմից խրախուսվող՝ Իրանում «անջատողականության» կանխարգելման վերաբերյալ բանակցությունների համար, քան հայաթափված Արցախը։
Այսպիսով, IRNA-ի թղթակիցը մեկնաբանում է Քվինսի ինստիտուտի «Սկզբում ռեժիմի փոփոխություն էր, հիմա էլ ուզում են պառակտել Իրանը» հոդվածը։
«Երբ Իսրայելն ու Իրանը հունիսի կեսերին փոխանակվեցին հարվածբերով, «Ժողովրդավարությունների պաշտպանության հիմնադրամի» հակաիրանական ներկայացուցիչ Բրենդա Շեֆերը պնդում էր, որ Իրանի բազմազգ կազմը նրա թույլ կողմն է, որը կարելի է օգտագործել: Շեֆերը միշտ եղել է Ադրբեջանի անսասան կողմնակիցը ամերիկյան հիմնական լրատվամիջոցներում, չնայած հրաժարվել է բացահայտել իր կապերը Ադրբեջանի պետական նավթային ընկերության՝ SOCAR-ի հետ: Նա տարիներ շարունակ պաշտպանել է Իրանի բաժանումը էթնիկական գծերով՝ Հարավսլավիայի օրինակով: Նա այդ ջանքերի մեծ մասը կենտրոնացրել է Ադրբեջանի Իրանից անջատման խթանման վրա, որտեղ ադրբեջանցիները կազմում են Իրանում ամենամեծ ոչ պարսկական խումբը», – գրում է IRNA-ն:
Իր հերթին, «Երուսալեմ Փոստ»-ը, Իսրայելի կողմից Իրանի վրա հարձակումների վերաբերյալ սկզբնական էյֆորիայի ֆոնին, կոչ արեց Թրամփին բացահայտորեն աջակցել Իրանի բաժանմանը: Մասնավորապես, թերթի խմբագրականը կոչ էր անում «Մերձավոր Արևելքի կոալիցիա ստեղծել՝ Իրանը բաժանելու համար» և «անվտանգության երաշխիքներ տրամադրել սուննի, քրդական և բելուջական փոքրամասնություններ ունեցող այն տարածաշրջանների համար, որոնք ցանկանում են անջատվել»: Նույն թերթը հրապարակավ կոչ է արել Իսրայելին և Միացյալ Նահանգներին աջակցել այն տարածքի անջատմանը, որը նրանք անվանում են «Հարավային Ադրբեջան» (այսինքն՝ Իրանի հյուսիս-արևմուտքում գտնվող ադրբեջանաբնակ մեծամասնությամբ բնակեցված շրջաններ):
Միևնույն ժամանակ, Եվրոպական խորհրդարանում չափավոր-լիբերալ խմբի արտաքին գործերի խոսնակը նիստ անցկացրեց «Իրանի ապագայի» թեմայով՝ ենթադրաբար քննարկելու Իսլամական Հանրապետության դեմ «հաջող» ապստամբության հեռանկարները: Գործակալությունը հիշեցնում է, որ այն փաստը, որ երկու իրանցի խոսնակներն էլ Իրանի ադրբեջանական և ահվազի շրջաններից էթնիկ անջատողականներ էին, հստակեցրեց նրանց իրական մտադրությունները,- հիշեցնում է իրանական գործակալությունը։
«Սակայն Իրանը փխրուն երկիր չէ, որը գտնվում է փլուզման եզրին, այլ 90 միլիոն բնակչություն ունեցող ազգ՝ պատմական և մշակութային խորը զգացողությամբ: Մինչդեռ ապաինտեգրման կողմնակիցները սիրում են կենտրոնանալ Իրանի էթնիկ բազմազանության վրա՝ ազերիներ, քրդեր, բելուջներ, արաբներ, նրանք անընդհատ թերագնահատում են իրանական ազգայնականության միավորող ուժը: Ինչպես վերջերս նշել է գիտնական Շերվին Մալեքզադեն «Լոս Անջելես Թայմս»-ում, Իրանի քաղաքականությունը սկսվում է Իրանի՝ որպես շարունակական պատմություն ունեցող ժողովրդի, «շատ հին անցյալից ի վեր ծագած» գաղափարից: Ազգայնականությունը լայն քաղաքական ասպարեզ է ապահովում, որտեղ Իրանում տարբեր խմբեր և գաղափարախոսություններ, լինեն դրանք միապետականներ, իսլամիստներ, թե ձախակողմյաններ, մրցում են իշխանության և հեղինակության համար»:
«Շատերը կարծում են, որ Թեհրանի վրա արտաքին ճնշումը կհանգեցնի ազերիների (և այլ փոքրամասնությունների) ապստամբության Թեհրանի դեմ։ Դրա փոխարեն, ինչպես Իրանի մնացած մասում, վերջերս Իսրայելի հարձակումը ազգային համերաշխության ազդեցություն է ունեցել, քանի որ իրանցի ազերիները խորապես ինտեգրված են ազգային կառուցվածքում․ երկրի երկու բարձրաստիճան պաշտոնյաները՝ հեղափոխության առաջնորդ այաթոլլահ Ալի Խամենեին և նախագահ Մասուդ Պեզեշքիանը, էթնիկ ազերիներ են», – գրում է գործակալությունը։
Թավրիզը ոչ մի դեպքում անջատողականության օջախ չէ, այլ Իրանի կայուն միասնության կենդանի վկայություն։ Իրանի ազերիները ճնշված փոքրամասնություն չեն, որը սպասում է ազատագրմանը. նրանք ծաղկում են Իրանում։ Հոդվածում ասվում է, որ Իրանում գտնվող ազերի ակտիվիստների մեծ մասը իրենց պահանջները ձևակերպում է մշակութային իրավունքների, այլ ոչ թե անկախության տեսանկյունից։
Ինչ վերաբերում է բելուջներին և քրդերին, IRNA-ի թղթակիցը կարծում է, որ Պակիստանը և Թուրքիան թույլ չեն տա անջատողական ապստամբություններ։
Եթե Վաշինգտոնը և նրա եվրոպացի դաշնակիցները պնդեն Իրանի մասնատման վրա, հետևանքները խորապես կզգացվեն Եվրոպայում։ Անկայուն Իրանը կհանգեցնի փախստականների ճգնաժամի, որը կգերազանցի 2015 թվականի սիրիացի փախստականների ալիքը։ Իրանը բաժանելու փորձը կունենա տպավորիչ հակադարձ հարված՝ առաջացնելով քաոս, որը կտարածվի Իրանի սահմաններից շատ հեռու, ասվում է IRNA-ի հոդվածում։
