«Այո, սա քաղաքական հետապնդման ձեւերից մեկն է, սա քաղաքական պրոցես է»,- Ազգային ժողովի արտահերթ նիստում ընդդիմադիր պատգամավորներ Սեյրան Օհանյանին եւ Արծվիկ Մինասյանին անձեռնմխելիությունից զրկելու հարցի քննարկման ժամանակ ասաց «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Արթուր Խաչատրյանը։

Նրա խոսքով՝ ըստ ՔՊ-ի՝ Նիկոլ Փաշինյանին քննադատելը նշանակում է քննադատել ժողովրդին։ Սա ի՞նչ է, եթե ոչ մեկ անձի բացարձակ բռնապետություն, անձի պաշտամունք։

«Իսկ երբ ասում եք՝ ժողովուրդը մեզ է ընտրել, իրականում դուք ժողովրդին խաբել եք։ 2021 թվականին եղել է իշխանազավթում։ Հիշեցնեմ՝ ինչ էիք խոստանում՝ Շուշիի եւ Հադրութի դեօկուպացիա, Ցեղասպանության միջազգային ճանաչման գործընթաց։ Խաբեցիք ժողովրդին, հիմա ի՞նչ եք ասում՝ Շուշին ո՞ւմն է, Հադրութը ո՞ւմն է։ Բա դա ի՞նչ է, եթե ոչ խաբեությամբ իշխանության զավթում։ Դուք մի բան եք խոստացել, խաբելով իշխանությունը զավթել եք։ Այնպես որ, ուրիշներին մի փորձեք իշխանազավթման մեջ մեղադրել՝ հեղաշրջում, չգիտեմ՝ մարդկանց սպանել»,- ասաց Արթուր Խաչատրյանը։

Նա հարցադրում արեց՝ ինչո՞ւ են այս գործընթացները տեղի ունենում հենց այսօր, ինչո՞ւ է սա տեղի ունենում հայ-թուրքական «ճկունության» ֆոնի վրա, ինչո՞ւ Ադրբեջանի կողմից Հայաստանը «ռեւանշիստական ու ֆաշիստական» պետություն կոչելու ֆոնին։

«Որովհետեւ Ադրբեջանն ասում է՝ Հայաստանում կան ֆաշիստական ուժեր, դրանց պետք է կործանել։ Եվ այստեղ Նիկոլ Փաշինյանի եւ Իլհամ Ալիեւի շահերը 100 տոկոսով համընկնում են։ Ալիեւն էլ չի ուզում, որ Հայաստանում լինեն ուժեր, ովքեր կասեն՝ հոպ, ձեզանից որեւէ մեկին տրված չէ Արցախի ժողովրդի ինքնորոշման իրավունքից զրկելու իրավունքը։ Նիկոլ Փաշինւյանին էլ ձեռնտու չէ ներքին ընդդիմություն ունենալու»,- հավելեց Արթուր Խաչատրյանը։

Telegram-ի ալիքների տվյալներով՝ այս շաբաթ Ռուսաստանը պատվիրակություն կուղարկի Բաքու՝ հարաբերությունները կարգավորելու համար։ Սակայն Մոսկվայի շուկաներում տիրող անդորրը ենթադրում է, որ հարաբերություններում ամեն ինչ կարգին է, և այս ամենը մեծ խաղի մի մաս է։

Ռուսաստանի և Ադրբեջանի միջև վերջերս տեղի ունեցած «փոխհրաձգությունը» Մոսկվայում կառավարամետ քարոզչության կողմից ներկայացվում է որպես երկու «եղբայրական երկրների» միջև հարաբերությունները փչացնելու «արտաքին ուժերի» փորձեր։ Ոմանք դա անվանում են «Ռուսաստանի կողմից Ադրբեջանի վրա ճնշում», մյուսները՝ Ալիևի և Փաշինյանի կողմից «Ռուսաստանից անջատվելու» քաջարի որոշում։ Սակայն, ինչպես ասում են ներքին աղբյուրները, ամեն ինչ սկսվել է Ռուսաստանի ղեկավարության կողմից «կուլակաթափում» իրականացնելու փորձերից։ Եվ այս անգամ խոսքը վերաբերում է անշարժ գույքին։

Ինչպես հայտնի է, Ռուսաստանում «անշարժ գույքի թագավորների» ցուցակը գլխավորում են Գոդ Նիսանովը և Սամվել Կարապետյանը, որը ներկայումս ձերբակալված է Հայաստանում։ Ինչպես ասում են ռուսական միջանցքներում, Ռուսաստանի իրավապահ մարմինները ներկայումս գործողություններ են իրականացնում Գոդ Նիսանովի «թագավորության» դեմ, որը մինչ օրս Մոսկվայի և Բաքվի միջև գլխավոր «կապն» էր։ Ճիշտ այնպես, ինչպես ազդեցիկ ռուս օլիգարխներից մեկը՝ Սամվել Կարապետյանը, Հայաստանում առաջ էր տանում Մոսկվայի հետ դաշնակցային գիծը։

Անշարժ գույքի բռնագրավումը կարող է լինել ավելի մեծ գործարքի մի մասը: Վերլուծաբանների կարծիքով, Պուտինի և Էրդողանի միջև կարող է համաձայնություն լինել Հարավային Կովկասը Թուրքիային հանձնելու մասին՝ պայմանով, որ Անկարան ճանաչի Ռուսաստանի ուկրաինական նվաճումները, այդ թվում՝ Ղրիմը, և չսադրի Հյուսիսային Կովկասը։

Նման համաձայնագրի անուղղակի ապացույցն է 2020 թվականին Արցախում Հայաստանի դեմ պատերազմը, որը Շոյգուն անվանել է «Ռուսաստանի և Թուրքիայի համատեղ հաջող գործողություն», ինչպես նաև 2023 թվականի սեպտեմբերին Արցախը վերջնականապես հանձնումը՝ ռուսական զորքերի լիակատար աջակցությամբ: Օրերս իսլամական պետությունների առաջնորդները հավաքվել են Ստեփանակերտում՝ որոշելու Հարավային Կովկասի ապագան՝ առանց Ռուսաստանի, այնպես որ՝ Ռուսաստանը կատարել է գործարքի իր մասը։

Մեծ աղմուկը, որ ինչ-որ մեկը Ռուսաստանին դուրս է մղում Հարավային Կովկասից, պարզապես լուրջ չէ: Իրականում սա համաձայնեցված գործընթաց է, որը կարող է իրականացվել միայն Հայաստանի հաշվին, որտեղից Ռուսաստանը ևս կհեռանա։

Միակ հարցը, որը մնում է, այն է, թե ինչպես է Ռուսաստանը փոխհատուցելու «կորուստները»։ Այս հարցը կարելի է լուծել՝ կուլակաթափելով Ռուսաստանում իրենց բիզնեսմեն-միլիարդատեր երևակայող հայերին և ադրբեջանցիներին։

Ռուսաստանն արդեն հայտարարել է ակտիվների խոշոր ազգայնացման մասին, և նավթի ու գազի պաշարներից հետո, որոնք «ազգայնացվեցին», ավելի ճիշտ՝ վերաբաշխվեցին Պուտինի առաջին նախագահական ժամկետի ընթացքում, հիմա հերթը անշարժ գույքին է հասել։

Այս հեռանկարը շատերին չի ոգեշնչում Հյուսիսային Կովկասում, որտեղ հասկանում են, որ «վերաբաշխումը» շուտով կսկսվի նաև իրենց տարածքում։

Ռուսաստանի և Ադրբեջանի միջև հարաբերություններում «որոշակի դժվարություններ» կարող են լուծվել խաղաղ ճանապարհով՝ հաշվի առնելով երկու կողմերի շահերը և հարգանքով միմյանց նկատմամբ, գրել է Դաղստանի ղեկավար Սերգեյ Մելիքովը Telegram ալիքում։

Նա նշել է, որ տարածաշրջանում բնակվում են բազմաթիվ ադրբեջանցիներ, ովքեր Դաղստանը համարում են իրենց տունը։ «Մեր կապերը աշխարհագրականից ավելին են։ Դրանք պատմություն են, ընտանեկան կապեր, մշակույթ և համատեղ կյանք», – ասել է Մելիքովը՝ նշելով, որ «հենց Դաղստանում են ադրբեջանցիները բնիկ ժողովուրդ համարվում»։

Երկրներին հակամարտության մեջ ներքաշելու փորձեր են անում նրանք, ովքեր չեն ցանկանում խաղաղություն և կայունություն «Դաղստանի, Ադրբեջանի կամ ամբողջ Ռուսաստանի համար», վստահ է հանրապետության ղեկավարը։ Նրա խոսքով՝ «արտաքին ուժերը» բազմիցս փորձել են անկայունացնել իրավիճակը «ուրիշների ձեռքերով», բայց ապարդյուն։

Բաքվի լրատվամիջոցները սպասում են Ռուսաստանից հատկապես ունեվոր ադրբեջանցիների արտագաղթի։ Նրանք ասում են, որ ադրբեջանցիները չեն ցանկանում վերադառնալ իրենց «հայրենիք» և մտադիր են մեկնել երրորդ երկրներ։ Չնայած, ըստ «գործարքի», այդ մարդկանց կորուստները կարող են «փոխհատուցվել» Արցախում անշարժ գույք տրամադրելով կամ նրանց «Արևմտյան Ադրբեջան» կոչվող Հայաստան ուղարկելով։

Ռուսաստանը, հավանաբար, չի առարկի։